شنبه 28 مهر 1397

تجارت در ایران و ترکیه چه تفاوتی دارد؟

کشور ترکیه در همسایگی ایران در سال‌های گذشته در شرایطی صادرات خود را به ۱۳۴ میلیارد دلار رسانده که ایران همچنان در دستیابی به صادرات ۵۰ میلیارد دلاری ناکام مانده است.

تولیدو تجارت | ایسنا | 6 ماه پیش |4/17/2018 3:14:02 AM 849 بازدید

تجارت در ایران و ترکیه چه تفاوتی دارد؟

به گزارش ایسنا، براساس اهداف از پیش تعیین شده برای کشورها مشخص می‌شود که در هر برهه زمانی باید صادرات خود را به چه میزانی برسانند. اکنون برای ایران هم اعداد و ارقام متعددی در نظر گرفته می‌شود، اما معمولا هر ساله در دسترسی به این اهداف مشکلات متعددی ایجاد شده و برنامه‌های تدوین شده صادراتی عملیاتی نمی‌شوند.

این در حالی است که ترکیه در این سال‌ها صادرات خود را به رقمی حدود سه برابر ایران رسانده است. بررسی صادرات ایران و ترکیه گویای نکاتی خاص است. در سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۵ صادرات ایران به ۱۵۴ تا ۱۵۸ کشور انجام شده، اما در سال ۲۰۱۶ این عدد تنها ۱۲۸ کشور بوده است. بر همین اساس صادرات ایران از ۸۸.۶ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۲ به ۴۸.۶ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۶ رسیده و این رقم در سال ۲۰۱۵ پایین‌ترین حد خود در پنج سال گذشته را تجربه کرده و به ۴۱.۴ میلیارد دلار رسیده است.

بازارهای صادراتی ایران و ترکیه کدامند؟

از سوی دیگر نزدیک به ۸۶ درصد صادرات ایران به ۱۰ کشور آسیایی و آسیایی-اروپایی بوده و سهم کشورهای اروپایی بسیار کم و در حد ۶.۴۲ درصد بوده است. در سال ۲۰۱۶ چین، هند و ترکیه وارد کننده ۵۷.۱۱ درصد محصولات ایران بوده‌اند، اما اگر همین وضعیت را در مورد کشور ترکیه بررسی کنیم متوجه خواهیم شد که با وجود کاهشی که در پنج سال اخیر صورت گرفته تعداد مقاصد صادراتی این کشور از ۱۵۳ بازار در سال ۲۰۱۲ به ۱۴۳ کشور در سال ۲۰۱۶ رسیده و حداقل مقاصد صادراتی ترکیه از نظر تعداد بیش از ایران بوده است.

از سوی دیگر ارزش صادرات ترکیه در این سال‌ها از ۱۳۴.۴ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۲ به ۱۳۴ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۶ رسیده است و البته در برخی مقاطع ارزش صادرات این کشور تا ۱۴۴ میلیارد دلار نیز پیش رفته است. نکته دیگر آنکه پراکندگی کشورهای مقصد صادراتی ترکیه وسیع‌تر از ایران است و از سوی دیگر سهم‌ کشورها از واردات محصولات ترکیه متوازن محسوب می‌شود به طوری که ۱۰ کشور اول مقاصد صادراتی این کشور ۵۵.۷۲ درصد از کشور واردات ترکیه را به خود اختصاص می‌دهد.

در سال ۲۰۱۶ میلادی آلمان، انگلستان و آمریکا سه کشور اول واردکننده ترکیه بوده‌اند که سهمی معادل ۲۸.۲ درصد از صادرات ترکیه را به خود اختصاص داده‌اند.

کالاهای عمده صادراتی

اما نکته مهم‌تر به بحث اقلام صادراتی مربوط می‌شود. بررسی اقلام صادراتی ایران در سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۶ میلادی گویای آن است که بخش قابل توجهی از صادرات ما به مواردی مانند سوخت‌های معدنی، روغن‌های معدنی، محصولات حاصل از تقطیر آنها، مواد قیری، موم‌های معدنی، مواد پلاستیکی، مواد شیمیایی آلی، سنگ فلزات، آهن و فولاد، میوه، آجیل، پوست مرکبات، مس، نمک، گوگرد، مواد گچ‌بری، آهک و سیمان، انواع کودها و مواد معدنی ترکیبات آلی و معدنی، فلزات قیمتی و فلزات کمیاب مربوط می‌شود.

این در حالی است که صادرات ترکیه به مواردی مانند وسائل نقلیه و لوازم جانبی آنها، ماشین‌آلات و تجهیزات مکانیکی، رآکتورهای هسته‌ای، دیگ‌های بخار، قطعات جانبی، مروارید طبیعی یا پرورشی، سنگ‌های قیمتی و نیمه قیمتی، فلزات قیمتی، انواع پوشاک، ماشین‌آلات و تجهیزات الکتریکی، آهن و فولاد، مواد پلاستیکی، محصولات آهن و فولادی، میوه و آجیل و پوست مرکبات مربوط می‌شود.

اقتصاد ایران و ترکیه بر اساس شاخص‌های جهانی

در بررسی‌های صورت گرفته بین‌المللی نیز برای این دو کشور در بخش‌های مختلف رتبه‌هایی را در نظر گرفته‌اند به عنوان مثال در زمینه‌ی توانمندسازی تجاری در سال ۲۰۱۶ ایران از هفت امتیاز تنها ۳.۱۶ درصد را به خود اختصاص داده و از میان ۱۳۶ کشور رتبه ۱۳۲ را به خود اختصاص داده است. این در حالی است که ترکیه با امتیاز ۴.۵۲ رتبه ۵۹ جدول را به خود اختصاص داده است. از سوی دیگر در زمینه‌ دسترسی به بازارهای خارجی ایران با امتیاز ۱.۸ آخرین رتبه جدول را به خود اختصاص داده است، در حالی که ترکیه با امتیاز ۳.۹۱ در جایگاه ۸۸ این جدول قرار می‌گیرد.

اما بررسی تمامی شاخص‌های دیگر از جمله کارایی و شفافیت مدیریت مرزی، قابلیت دسترسی و کیفیت زیرساخت‌های حمل و نقل، قابلیت دسترسی و کیفیت زیرساخت خدمات حمل و نقل، قابلیت دسترسی و استفاده از فناوری اطلاعات گویای آن است که در تمامی موارد رتبه ایران به مراتب پائین‌تر از ترکیه بوده است. در بررسی دسترسی به بازارهای خارجی تعرفه اسمی ایران پنج درصد بوده و براین اساس از میان ۱۳۶ کشور ایران رتبه ۱۳۴ را به خود اختصاص داده است، این در حالی است که ترکیه با امتیاز ۳.۸ درصدی در جایگاه ۹۳ این جدول قرار دارد. در دسترسی به بازارهای داخلی نیز ایران با نرخ تعرفه ۲۸ درصدی رتبه آخر جدول را به خود اختصاص داده و ترکیه با تعرفه شش درصدی در رده ۷۶ جدول قرار می‌گیرد.

اما اگر شاخص‌های رقابت پذیری جهانی را در نظر بگیریم ۱۲ رکن به عنوان عوامل موثر در این زمین شناخته شده اند. براین اساس ایران از منظر اندازه بازار با امتیازی معادل ۵.۲ از هفت امتیاز رتبه ۱۹ را در میان ۱۳۸ کشور دنیا را به خود اختصاص داده است، اما ترکیه با امتیازی معادل ۵.۵ در رده ۱۴ این جدول قرار دارد. از نظر کارایی بازار کالایی ایران با کسب چهار امتیاز از هفت امتیاز طراحی شده از میان ۱۳۸ کشور جدول رتبه ۱۰۰ را به خود اختصاص داده و ترکیه با ۴.۵ امتیاز در رده ۵۳ این جدول قرار می‌گیرد.

علاوه بر این در حوزه لجستیک ایران با ۲.۶ درصد امتیاز از مجموع پنج امتیاز در نظر گرفته شده در این بخش از میان ۱۶۰ کشور جدول رتبه ۹۶ را به خود اختصاص داده است. این در حالی است که ترکیه امتیازی معادل ۳.۴۲ و رتبه‌ای معادل ۳۴ دارد.

براساس بررسی‌های صورت گرفته موضوعاتی مانند ضعف سیستم‌های مدیریتی و فرآیندی شاخص‌های تجاری مانند تعرفه‌ها، فرآیند ترخیص کالا، تحویل به موقع کالا، ضعف یکپارچگی برنامه‌های صادراتی به دلیل چندگانه بودن مراجع صادراتی و نبود هماهنگی بین ارگان‌های موثر در امر صادرات، ضعف تشکل‌های صنفی تولید و تجارت و پایین بودن سطح ارتباط ساختاری میان بخش خصوصی و دولتی در تدوین برنامه‌ها و اجرای آنها، ضعف اجرای برنامه‌های بلندمدت به دلیل نوسانات اقتصادی و اتخاذ تصمیمات مقطعی در زمینه‌ی صادرات، ضعف مدیریت بازاریابی و عدم توجه به تبلیغات مناسب در بازارهای هدف، سنتی بودن شیوه صادرات کالا، ناکارآمدی صنعت حمل و نقل، محدودیت‌های تجاری و وارداتی، وجود فرآیندهای غیرقانونی صادرات و عدم شناسایی و برخورد با صادرکنندگان متخلف، کم بودن نام تجاری مشهور و شناخته شده بین‌المللی از جمله موانعی است که سر راه توسعه صادرات در ایران وجود دارد.

البته در حوزه‌های اقتصادی و مالی، تولیدی، پژوهشی و سیاسی نیز عوامل متعددی در وضعیت تجاری کشور تاثیرگذار هستند که در نهایت مجموع این موارد در  متفاوت شدن شرایط تجاری ایران و ترکیه تاثیرگذار محسوب می‌شوند.

ترکیه از سال ۱۹۸۰ سیاست‌های تجاری خود را بر اساس شرایط اقتصادی و تجاری فراتر از مرزهای داخل تدوین کرده و به اجرا در آورد. این کشور از آن سال سیاست جایگزینی واردات را رها کرده و نسبت به آزادسازی بازار خود از طریق کاهش تدریجی تعرفه‌های گمرکی اقدام کرده است. از دیگر اقدامات ترکیه عضویت در سازمان تجارت جهانی و اتحادیه گمرکی با اتحادیه اروپا است که می‌توان به عنوان دو اقدام عمده اقتصادی در جهت هدایت سیاست‌های تجارت خارجی ترکیه محسوب کرد.

تدوین استراتژی صادرات ترکیه برای سال ۲۰۲۳ از سال ۲۰۰۹ آغاز شده و هدف اصلی این پروژه رشد متوسط سالانه ۱۲ درصدی صادرات و رسیدن به رقم ۵۰۰ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۳ و کسب سهم ۱.۵ درصدی از تجارت جهانی بوده است. همچنین تبدیل شدن به یکی از ۱۰ اقتصاد برتر دنیا، نرخ تورم و بهره تک رقمی، افزایش دو برابری تعداد صادرکنندگان، ایجاد حداقل ۱۰ برند شناخته شده جهانی، تنوع‌بخشی به بازار و کالاهای صادراتی و حمایت از تولیدات با ارزش افزوده بالا و تکنولوژی بالا از دیگر اهداف تعریف شده اقتصادی در ترکیه به شمار می‌رود.

انتهای پیام

برچسب ها:

بازگشت به لیست اخبار اقتصادی

نظرات کاربران

اگر عضو سایت هستید وارد شوید و در غیر اینصورت نام و ایمیل خود را وارد کنید


تحلیل های اقتصادی سرمایه دار

سایر آینده تورم و قیمت دلار
موضوع تورم بدون شک در حال حاضر مهم ترین دغدغه آحاد مختلف در جامعه به شمار می رود و حدس و گمان ها در خصوص پیش بینی میزان تورم در نیمه دوم سال 97 و سال 98 به موضوع داغ گفت و گوهای کارشناسان و حتی مردم عادی تبدیل شده است.
پیش بینی قیمت دلار در چندماه آینده
قیمت دلار تا کجا ادامه خواهد داشت؟عوامل موثر در کاهش یا افزایش قیمت ها چیست؟
سایر آیا بازار ثانویه زمینه ­ی بازگشت تعادل به اقتصاد را فراهم می آورد؟
سیاست اخیر دولت در خصوص ایجاد بازار ثانویه و تعمیق آن توانست در طی هفته های ­ی گذشته ثبات نسبی برای بازار ارز فراهم آورد اما تداوم آن نیازمند اهتمام و پافشاری مجریان بر مواضع خود در اجرای هرچه دقیق آن می ­باشد.
سایر امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی
اینفوگرافیک امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله
پیش بینی قیمت طلا و ارز
پیش بینی بزرگان بازار از قیمت های طلا و سکه و ارز در ایران
روش سرمایه گذاری ارزشی چیست؟
یک نوع سرمایه گذاری است که در آن ارزش جنس یا سهم، ملاک خرید می باشد. روشهای مختلفی برای سرمایه گذاری وجود دارد که روش سرمایه گذاری بر اساس ارزش، از مهمترین روشها محسوب می شود.
بازار دلار علت اصلی گرانی سال 97 در ایران
علت گرانی روزهای اخیر چیست؟ دلیل تکرار گرانی ها در بازار چیست؟ قیمتها چرا هر چند سال جهش پیدا می کنند؟
سایر کالاهای سرمایه ای ، کالاهای واسطه ای و کالاهای مصرفی
در این مقاله به تعریف کالاهای واسطه ای ، کالاهای مصرفی و کالاهای سرمایه ای و اهمیت شناخت انواع کالاهای سرمایه ای در زندگی اقتصادی فردی می پردازیم. کالای سرمایه ای چیست؟ کالاهای مصرفی و واسطه ای کدامند؟
سایر سواد مالی؛ حلقه مفقوده اقتصاد خانواده ایرانی
شنیدن این جمله که "سفره های مردم هر روز کوچکتر می شوند" دیگر برایمان عادت شده گرچه علاج مشکلاتی از این قبیل، برنامه ریزی و تدبیر مسئولان کشور را می طلبد اما آیا تک تک افراد جامعه در بوجود آمدن یا حل این مشکل برای خودشان نقشی بازی نمی کنند؟ سواد مالی چیست؟ در این مقاله سواد مالی آموزش داده می شود.
اقتصاد بین الملل مردم آمریکا با برجام موافقند یا مخالف؟ +اینفوگرافی
ترامپ پس از کش و قوس های فراوان از برجام خارج شد. در این مقاله به بررسی درصد موافقین و مخالفین برجام بین مردم آمریکا پرداخته شده است.
بازار دلار دلار ، طلا و حل مشکل اقتصادی ؛چالشی بزرگ
چرا اقتصاددانان نمی توانند مشکلات اقتصادی را حل کنند ؟ سوالی که جواب آن پر از چالشهای گوناگون است و شاید هم اصلا نمیتوان جوابی برای آن بدست آورد .
بازار دلار پیش بینی دلار در پایان برجام
با توجه به خروج آمریکا از برجام و اینکه تا 90 روز آینده تحریمهای هسته ای باز میگردد . شاید پیش بینی نرخ دلار چندان هم سخت نباشد .
سایر برجام تمام
درحالی که انتظار میرفت در کنفرانس خبری دیشب ترامپ پس از اعلام مواضع خود تا شنبه صبر کند و سپس یه صورت رسمی از برجام خارج شود اما او دیشب این کار را یکسره کرد و رسما باعث خروج آمریکا از برجام شد و تمامی تحریمهای قبلی علیه ایران را بازگرداند .
بازار دلار دلار پس از برجام
درآستانه کنفرانس خبری ترامپ بد نیست به آینده دلار پس از برجام بپردازیم .
سایر سیاست آمریکا درباره برجام
ترامپ دیروز در توییتی اعلام کرده امشب سیست های خودرا دربارهه برجام اعلام خواهد کرد ؛ به هرحال امشب به نوعی آینده برجام معلوم میشود پس بی ربط هم نیت اگر به این پیش بینی بپردازیم که سیاست آمریکا چه خواهد بود .

پربازدیدترین اخبار اقتصادی

پیش بینی ریز 50 درصدی برای دلار پیش بینی ریز 50 درصدی برای دلار
بورس از طلا و مسکن سبقت می‌گیرد؟
منتظر کاهش ۴۰ درصدی ارزش دلار باشید!
سردارجلالی: آمادگی برای قطع اینترنت توسط آمریکا در آبان
صعود دلار به بالاترین سطح هفتگی
قیمت وام مسکن + محاسبات
کاهش ۲۵درصدی قیمت مسکن به شرط ثبات بازار ارز کاهش ۲۵درصدی قیمت مسکن به شرط ثبات بازار ارز
قیمت نفت افزایش یافت قیمت نفت افزایش یافت
بی‌تفاوتی مطلق بازار ارز به تحریم‌های دیروز آ بی‌تفاوتی مطلق بازار ارز به تحریم‌های دیروز آمریکا
ظرفیت سالانه تجارت ایران و پاکستان بیش از 5 م ظرفیت سالانه تجارت ایران و پاکستان بیش از 5 میلیارد دلار است
سرپیچی بانک‌ها از ضوابط بانک‌مرکزی/ نارسایی‌ مدیریت و تحریم‌ها؛ 2 مشکل شبکه بانکی
دلال‌های دلار مزاحم ترند یا دستفروش ها
رشد 144 درصدی اعطای تسهیلات بانک آینده در نیمه نخست سال 1397
3 بانک ایرانی خارج از گود تحریم
وام مسکن به چه قیمتی دست به دست می‌شود؟/ مسکن وام مسکن به چه قیمتی دست به دست می‌شود؟/ مسکن در چند هفته اخیر تغییر قیمتی آنچنانی نداشت

جدیدترین اخبار اقتصادی روز

حمل خودرو با قطار، دلهره ای که پایان ندارد
عرضه یورو در بازار ثانویه کاهش یافته است
بهبود تراز بازرگانی کشاورزی با افزایش صادرات
مردم منطقه‌ای که هم اهل این کشورند و هم آن کشور
دوران شکوفایی صنعت نفت شیل آمریکا به پایان خود نزدیک می‌شود
مشتریان آسیایی نفت ایران به دریافت معافیت از آمریکا اطمینان دارند
خودروسازان حق افزایش خودسرانه قیمت ندارند/ قیمت‌های بازار آزاد خودرو باید کاهش یابد
بزرگترین مجتمع پالایشگاهی ترکیه در شهر ازمیر افتتاح شد
طلا ناجی بحران‌های ارزی در آینده می‌شود
ترکیه و عربستان بدون معدن، ده ها برابر ایران ترکیه و عربستان بدون معدن، ده ها برابر ایران مس صادر می کنند
کنجکاوی عراق درباره مقصد نهایی نفت صادراتی کنجکاوی عراق درباره مقصد نهایی نفت صادراتی
مشتریان آسیایی نفت ایران به دریافت معافیت از مشتریان آسیایی نفت ایران به دریافت معافیت از آمریکا اطمینان دارند
نشست 'چالشها و فرصتهای تجارت با پول ملی' در آ نشست 'چالشها و فرصتهای تجارت با پول ملی' در آنکارا برگزار شد
خودروسازان حق افزایش خودسرانه قیمتها را ندارند
زیرساخت های بازارچه مرزی پرویزخان توسعه می یا زیرساخت های بازارچه مرزی پرویزخان توسعه می یاید