شنبه 31 شهریور 1397

دیپلماسی نفتی، کلید ارتقای جایگاه ایران در بازار جهانی انرژی

تهران- ایرنا- دولت یازدهم برای ارتقای صنعت نفت، رفع تحریم و جبران رفع کم کاری های گذشته در صنعت نفت، گام های بزرگی را برداشته که در این میان، دیپلماسی موفق سیاسی و نفتی، سهم بزرگی را در کسب موفقیت ها و احیای جایگاه ایران در بازار جهانی انرژی داشته است.

انرژی | ایرنا | 7 ماه پیش |2/20/2018 3:54:00 PM 1187 بازدید

دیپلماسی نفتی، کلید ارتقای جایگاه ایران در بازار جهانی انرژی
به گزارش ایرنا، ایران هم اکنون با دارا بودن یک هزار و 140 میلیارد و 200 میلیون بشکه «ذخایر درجا»ی هیدروکربوری، رتبه نخست ذخایر هیدروکربوری در جهان و عنوان چهارمین کشور تولید کننده نفت ‌خام جهان را در اختیار دارد. از سوی دیگر، میانگین تولید نفت کشورمان در حدود چهار میلیون بشکه در روز است که حدود 4.5 درصد تولید جهانی را تشکیل می دهد.
همچنین دستیابی به سطح ظرفیت تولید 5.7 میلیون بشکه نفت خام و مایعات گازی در روز، همراه با ظرفیت تولید بیش از یک میلیارد و 300 میلیون متر مکعب گاز طبیعی در روز نیز در برنامه ششم توسعه کشورمان هدفگذاری شده است که اهمیت بالایی برای بازار همیشه تشنه منابع هیدروکربوری خواهد داشت.
با وجود این ظرفیت های گسترده، صنعت نفت ایران در دولت سابق به دلیل تحریم و سوء مدیریت نتوانسته بود از این توانمندی ها استفاده کند و حتی دچار چالش های بزرگی نیز در تولید و صادرات نفت شده بود.
همچنین با وجود این که ایران به عنوان یکی از بنیانگذاران اصلی اوپک به شمار می رفت، به علت کاهش تولید و صادرات نفت، کشورمان جایگاه خود در این سازمان را نیز از دست داده بود.
اما در پیش گرفتن دیپلماسی موفق در دولت یازدهم که به برجام و رفع تحریم ها منجر شد و همچنین دیپلماسی موفق نفتی وزیر نفت در اوپک باعث شد تا به تدریج جایگاه گذشته ایران در بازار جهانی انرژی احیا شود.

**تمرکز تحریم ها بر روی صنعت نفت
نفت خیز بودن ایران و قابلیت ممتاز ژئوپلیتیک کشورمان به عنوان شاهراهی برای صدور و انتقال نفت خام، همواره به عنوان یکی از امتیازات قابل توجه کشورمان در چانه زنی های بین المللی مطرح بوده است، بر این اساس، بروز تنش های سیاسی میان ایران که به تحریم منجر شد، به طور مشخص فروش نفت ایران را هدف گرفته بود.
اگرچه از ابتدا تمام سناریوهایی که برای ناکام گذاشتن فروش نفت ایران در بازارهای جهانی به علت عطش بازار و نقش استراتژیک ایران در این حوزه طرح ریزی شده بود با موانعی مواجه شد، اما در نهایت تحریم ها جدی تر شده و روند صادرات نفت ایران را در مسیر نزولی قرار داد.
بر این اساس، کاهش درآمدهای نفتی، تاثیر نامطلوبی بر اقتصاد ایران به ویژه در خلال سال های 1390 تا 1392 وارد کرد.
بدین ترتیب میزان تولید نفت ایران به حدود 2.7 میلیون بشکه در روز و میزان صادرات به یک میلیون بشکه کاهش یافت.
ممنوعیت در سرمایه گذاری در پروژه های نفتی، مانع تراشی در نقل و انتقال پول و جلوگیری از نوسازی و واگذاری تجهیزات مورد نیاز و کسب فناوری های جدید صنعت نفت نیز از دیگر محدودیت های این صنعت بود که در دوران تحریم وجود داشت.

** تلاش دولت یازدهم برای ارتقای صنعت نفت از طریق اصلاح قراردادها
با روی کار آمدن دولت تدبیر و امید، تلاش مجموعه صنعت نفت و شرکت ملی نفت ایران برای خلاصی از تحریم ها شدت گرفت که برای تحقق این هدف، اصلاح ساختار قراردادهای نفتی به عنوان یکی از مهمترین اهداف صنعت نفت جمهوری اسلامی ایران در دولت یازدهم پیگیری شد.
هدف اصلی از این اصلاح ساختار، افزایش ظرفیت تولید نفت و حفظ و ارتقای سهمیه ایران در اوپک و بازارهای جهانی نفت، تشویق و حمایت از جذب سرمایه ها و منابع خارجی در فعالیت های بالادستی نفتی و گازی کشور بود.
افزایش بهینه ظرفیت های تولید نفت و گاز به ویژه در میدان های مشترک و اجرای طرح های اکتشاف، توسعه و تولید و همچنین اطمینان از حفظ و صیانت هرچه بیشتر از مخازن نفت و گاز با افزایش ضریب بازیافت مخازن نیز از دیگر اهداف اجرای این قراردادها بود.
با تصویب تغییر ساختار و الگوی قراردادهای بالادستی نفت و گاز توسط هیات دولت، ارتقای صنعت نفت ایران و افزایش تاثیرگذاری کشورمان از طریق دیپلماسی نفتی وارد فاز جدیدی شد.
بدین ترتیب در یک دوره زمانی 9 ماهه، چندین تفاهم نامه در حوزه توسعه میدان های نفتی ایران به ویژه میدان های مشترک، با شرکت های تراز اول نفت و گاز جهان امضا شد تا حرکت قطار صنعت نفت ایران را بر روی ریل توسعه شتاب بیشتری بخشد.
امضای این تفاهمنامه ها و توافقنامه های مشترک می تواند فصلی نو را در بهره برداری از میدان های نفتی و گازی کشورمان گشوده و باعث تحول اساسی در حوزه اقتصادی و سیاسی کشورمان شود.
پس از پیگیری های بسیار، نخستین قرارداد جدید نفتی در پساتحریم بین شرکت ملی نفت و کنسرسیوم بین المللی به رهبری شرکت نفتی توتال فرانسه در دوازدهم تیرماه امسال، برای توسعه فاز 11 پارس جنوبی امضا شد.
بر اساس این قرارداد، یک کنسرسیوم بین المللی به رهبری توتال فرانسه ایجاد شده است که شاخه بین المللی شرکت ملی نفت چین و پتروپارس ایران اعضای دیگر آن را تشکیل می دهند.
ارزش قرارداد توسعه فاز 11 پارس جنوبی چهار میلیارد و ٨٠٠ میلیون دلار است که با به ثمر رسیدن آن، روزانه 56 میلیون متر مکعب (معادل 2 میلیارد فوت مکعب) به ظرفیت برداشت ایران از میدان گازی پارس جنوبی مشترک با قطر افزوده می‌شود.
علاوه بر فاز 11 پارس جنوبی که به امضای قرارداد منجر شد، مذاکرات جدی با سایر شرکت های بین المللی برای همکاری در توسعه بقیه میدان های خشکی و دریایی ایران مانند میدان نفتی آزادگان، آذر و فرزاد نیز در جریان است.
پیامد مثبت دیگر اجرای قراردادهای جدید نفتی، انتقال دانش فنی صنعت نفت است که به عنوان برگ برنده بسیاری از کشورهای توسعه یافته جهان به شمار می رود.

** حمایت از ساخت داخل و تلاش برای بومی سازی
همچنین دولت یازدهم، پیش از برجام نیز تلاش گسترده ای را برای خودکفایی و شکوفایی صنعت نفت ایران در حوزه ساخت داخل آغاز کرد تا آسیب پذیری از تحریم ها در صنعت نفت را کاهش دهد.
بر این اساس، در دومین سال از روی کار آمدن دولت تدبیر و امید، شاهد ابلاغ دستور وزیر نفت مبنی بر واگذاری کامل ساخت 10 گروه کالاهای پر مصرف صنعت نفت به سازندگان و صنعتگران داخلی بودیم.
اجرای این طرح، گام مهمی در راستای عملیاتی کردن سیاست های ابلاغی اقتصاد مقاومتی، خروج غیرتورمی از رکود و حمایت از ساخت داخل به شمار می رود.
طرح بومی‎سازی 10 گروه کالاها و تجهیزات مورد نیاز صنعت نفت با دستور وزیر نفت و با هدف تقویت توانمندی‎های داخلی و اتکای بیشتر صنعت نفت به محصولات سازندگان ایرانی، از اواخر سال 1393 در دستور کار قرار گرفت.
این 10 گروه کالا شامل محصولاتی مانند تجهیزات سرچاهی و رشته تکمیلی درون‎چاهی، پمپ های درون چاهی، انواع مته‎های حفاری (صخره‌ای، الماسی، مغزه‌گیری)، انواع شیرهای کنترلی، ایمنی و تجهیزات جانبی، انواع لوله‎ها، الکتروموتورهای ضد انفجار و دور متغیر، ماشین های دوار (توربین، کمپرسور و پمپ‎ها شامل پمپ‎های گریز از مرکز)، ابزارهای اندازه گیری حفاری و ساخت پیگ‎های هوشمند است.

**بازگشت ایران به بازار نفت اروپا
در ادامه سیاست های توسعه ای صنعت نفت، شرکت ملی نفت ایران موفق شد در دوره پسابرجام به رقم صادرات روزانه 2 میلیون و 985 هزار بشکه نفت و میعانات گازی دست یابد که 2 برابر بیشتر از زمان قبل از برجام بوده و به معنای بازپس گیری سهم صادراتی ایران در دوره قبل از اعمال تحریم ها بوده است.
اگرچه عمده خریداران نفت ایران در زمان تحریم، مشتریان آسیایی هستند، اما اکنون روزانه در حدود 700 هزار بشکه نفت نیز به مشتریان اروپایی فروخته می شود.
البته مشتریان آسیایی به عنوان بزرگترین خریداران نفت کشورمان به واردات خود افزوده و روزانه نزدیک به یک میلیون و 740 هزار بشکه نفت از ایران دریافت می کنند.
با توجه به اینکه آسیا بزرگترین مصرف کننده انرژی جهان است، اولویت شرکت ملی نفت ایران بر مبنای صادرات ٦٣ درصدی نفت تولیدی به این منطقه قرار گرفته است.
تولید نفت کشورمان در دولت یازدهم در حالی به حدود چهار میلیون بشکه در روز ارتقا یافته است که ایران توانست با بهره گیری از دیپلماسی توانمند خود در مجامع بین المللی، از طرح کاهش تولید نفت در نشست 171 خود را مستثنی کند که پیروزی بزرگی به شمار می آید.
با نگاهی به عملکرد مثبت دولت تدبیر و امید در راستای دستیابی به اهداف برنامه چشم انداز توسعه، به نظر می رسد که آرمان های صنایع نفت و گاز کشورمان در دستیابی به خودکفایی داخل در ساخت و مهندسی تجهیزات صنعت نفت، افزایش تاثیرگذاری در جهان انرژی و بهره مندی از پتانسیل های کشورمان در سوآپ (معاوضه) و انتقال نفت خام در آینده ای نزدیک محقق خواهد شد.
همچنین با اجرای این طرح ها جایگاه ایران در بازار جهانی انرژی به عنوان یکی از تصمیم گیرندگان اصلی این بازار از طریق دیپلماسی نفتی بیش از پیش تقویت خواهد شد.

اخبار اقتصادی ایرنا در تلگرام: IRNAeco@
گزارش: میثم طاهری
اقتصام*2022**1597
برچسب ها:

بازگشت به لیست اخبار اقتصادی

نظرات کاربران

اگر عضو سایت هستید وارد شوید و در غیر اینصورت نام و ایمیل خود را وارد کنید


تحلیل های اقتصادی سرمایه دار

پیش بینی قیمت دلار در چندماه آینده
قیمت دلار تا کجا ادامه خواهد داشت؟عوامل موثر در کاهش یا افزایش قیمت ها چیست؟
سایر آیا بازار ثانویه زمینه ­ی بازگشت تعادل به اقتصاد را فراهم می آورد؟
سیاست اخیر دولت در خصوص ایجاد بازار ثانویه و تعمیق آن توانست در طی هفته های ­ی گذشته ثبات نسبی برای بازار ارز فراهم آورد اما تداوم آن نیازمند اهتمام و پافشاری مجریان بر مواضع خود در اجرای هرچه دقیق آن می ­باشد.
سایر امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی
اینفوگرافیک امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله
پیش بینی قیمت طلا و ارز
پیش بینی بزرگان بازار از قیمت های طلا و سکه و ارز در ایران
روش سرمایه گذاری ارزشی چیست؟
یک نوع سرمایه گذاری است که در آن ارزش جنس یا سهم، ملاک خرید می باشد. روشهای مختلفی برای سرمایه گذاری وجود دارد که روش سرمایه گذاری بر اساس ارزش، از مهمترین روشها محسوب می شود.
بازار دلار علت اصلی گرانی سال 97 در ایران
علت گرانی روزهای اخیر چیست؟ دلیل تکرار گرانی ها در بازار چیست؟ قیمتها چرا هر چند سال جهش پیدا می کنند؟
سایر کالاهای سرمایه ای ، کالاهای واسطه ای و کالاهای مصرفی
در این مقاله به تعریف کالاهای واسطه ای ، کالاهای مصرفی و کالاهای سرمایه ای و اهمیت شناخت انواع کالاهای سرمایه ای در زندگی اقتصادی فردی می پردازیم. کالای سرمایه ای چیست؟ کالاهای مصرفی و واسطه ای کدامند؟
سایر سواد مالی؛ حلقه مفقوده اقتصاد خانواده ایرانی
شنیدن این جمله که "سفره های مردم هر روز کوچکتر می شوند" دیگر برایمان عادت شده گرچه علاج مشکلاتی از این قبیل، برنامه ریزی و تدبیر مسئولان کشور را می طلبد اما آیا تک تک افراد جامعه در بوجود آمدن یا حل این مشکل برای خودشان نقشی بازی نمی کنند؟ سواد مالی چیست؟ در این مقاله سواد مالی آموزش داده می شود.
اقتصاد بین الملل مردم آمریکا با برجام موافقند یا مخالف؟ +اینفوگرافی
ترامپ پس از کش و قوس های فراوان از برجام خارج شد. در این مقاله به بررسی درصد موافقین و مخالفین برجام بین مردم آمریکا پرداخته شده است.
بازار دلار دلار ، طلا و حل مشکل اقتصادی ؛چالشی بزرگ
چرا اقتصاددانان نمی توانند مشکلات اقتصادی را حل کنند ؟ سوالی که جواب آن پر از چالشهای گوناگون است و شاید هم اصلا نمیتوان جوابی برای آن بدست آورد .
بازار دلار پیش بینی دلار در پایان برجام
با توجه به خروج آمریکا از برجام و اینکه تا 90 روز آینده تحریمهای هسته ای باز میگردد . شاید پیش بینی نرخ دلار چندان هم سخت نباشد .
سایر برجام تمام
درحالی که انتظار میرفت در کنفرانس خبری دیشب ترامپ پس از اعلام مواضع خود تا شنبه صبر کند و سپس یه صورت رسمی از برجام خارج شود اما او دیشب این کار را یکسره کرد و رسما باعث خروج آمریکا از برجام شد و تمامی تحریمهای قبلی علیه ایران را بازگرداند .
بازار دلار دلار پس از برجام
درآستانه کنفرانس خبری ترامپ بد نیست به آینده دلار پس از برجام بپردازیم .
سایر سیاست آمریکا درباره برجام
ترامپ دیروز در توییتی اعلام کرده امشب سیست های خودرا دربارهه برجام اعلام خواهد کرد ؛ به هرحال امشب به نوعی آینده برجام معلوم میشود پس بی ربط هم نیت اگر به این پیش بینی بپردازیم که سیاست آمریکا چه خواهد بود .
قیمت دلار، تهدید ترامپ و تشنج در فضای کسب و کار کشور
با توجه به حوادث عجیب رخ داده در 10 روز گذشته میتوان گفت یکی پر تنش ترین ماه های 40 سال اخیر را تجربه کردیم .

پربازدیدترین اخبار اقتصادی

پیش‌بینی یک اقتصاددان از تضعیف دلار در آینده
مالباختگی و مردمی که عبرت نمی گیرند
دلیل نگرانی بانک‌های آمریکایی از قطع شدن دسترسی ایران به سوئیفت چیست؟
ماجرای سکه ثامن از کجا آغاز شد؟
کلاهبرداری ۱۵هزار میلیارد تومانی از خریدوفروش کلاهبرداری ۱۵هزار میلیارد تومانی از خریدوفروش سکه!
 رکود گریبان‌گیر بازار مسکن خواهد بود/ مسکن ا رکود گریبان‌گیر بازار مسکن خواهد بود/ مسکن اجتماعی، تنها راه‌حل این بحران
افت دلار به پایین‌ترین قیمت در ۲ ماه اخیر افت دلار به پایین‌ترین قیمت در ۲ ماه اخیر
خودروسازها افزایش 80 درصدی قطعات را نپذیرفته‌اند
مهار نقدینگی آری، افزایش نرخ سود خیر
می‌خواهند اوپک را قربانی کنند/ دوعضو اوپک علی می‌خواهند اوپک را قربانی کنند/ دوعضو اوپک علیه ایران فعالیت‌ می‌کنند
اقداماتی که برای رسیدگی به پیامک‌های مزاحم انجام شد
واردات ارز و طلا به کشور مجاز شد واردات ارز و طلا به کشور مجاز شد
افزایش قیمت مسکن به 62درصد رسید/ کاهش تعداد م افزایش قیمت مسکن به 62درصد رسید/ کاهش تعداد معاملات مسکن به ۷۵۳۸فقره
ارزان‌ترین کشورها برای سفرهای طولانی/ ایران در صدر
کاهش۱۴درصدی صادرات به پنجمین شریک تجاری

جدیدترین اخبار اقتصادی روز

120هزار میلیارد ریال تسهیلات اشتغال به روستاییان پرداخت می شود
مصادیق کالای قاچاق باید در بین مردم اطلاع رسانی شود
120هزار میلیارد ریال تسهیلات اشتغال به روستاییان پرداخت می شود
بایدهای پشت فرمان
کاهش یک درصدی ارزش طلا با تقویت دلار
ایران به کنار؛ اوپک با آبروی خود چه می کند؟!
87 درصد اسناد خزانه اختصاصی به آذربایجان غربی جذب شد
دیدگاه های بخش خصوصی برای حل مشکلات جمع بندی شود
بابک زنجانی‌ها دوباره وسوسه شده‌اند نفت را به یغما ببرند
آیا سعودی‌ها دست پر از نشست الجزایر برمی‌گردند؟
نفت معاملات هفتگی را با رشد قیمت به پایان رساند
سقف تسهیلات اشتغال روستایی 100 میلیارد ریال شد
«نماد اعتماد» شرکت ثامن پیش از اعلام ورشکستگی باطل شده بود
تشکیل کارگروه تعیین تکلیف تسهیلات پرداختی از حساب ذخیره ارزی
پیش‌بینی افت فروش در سایپا آذین/ «کفرآور» از زیان خارج شد