شنبه 24 آذر 1397

فرار مالیاتی پولدارها

در شرایطی که صاحبان خانه‌های خالی جزء اقشار پردرآمدی محسوب می‌شوند که با وجود کسب‌وکار پردرآمد ساخت‌وساز همچنان فرار مالیاتی دارند؛ اما تاکنون هیچ اقدام عملی قاطعی برای اجرای قانون مالیات بر خانه‌های خالی صورت نگرفته است.

بازار | اقتصاد آنلاین | 11 ماه پیش |1/14/2018 9:16:33 AM 576 بازدید

فرار مالیاتی پولدارها

به گزارش اقتصادآنلاین، ارمغان جوادنیا در شرق نوشت:هرچند دولت یازدهم با شور و حرارت این قانون را به دستگاه‌ها ابلاغ کرد و بنا شد وزارت راه و شهرسازی با ایجاد سامانه‌ای، تعداد دقیق خانه‌های خالی را مشخص کند اما تاکنون از راه‌اندازی این سامانه خبر مشخصی منتشر نشده است. گزارش وزارت اقتصاد و دارایی از بررسی سهم درآمدهای حاصل از مالیات بر خانه‌های خالی (مستغلات مسکونی) قبل از سال ١٣٨٠ حاکی از سهم اندک وصولی این نوع مالیات از کل درآمدهای مالیاتی دولت در آن سال‌هاست. به طوری که در سال‌های مربوطه، سهم آن ارقامی حدود ٠,٠١ و ٠.٠٣ درصد را به خود اختصاص داده است. این در حالی است که با ارقام محاسبه‌شده ظرفیت این نوع مالیات در سال‌های آتی انتظار می‌رود سهم آن در سال ١٣٩٧ به حدود ٠.٢درصد درآمدهای مالیاتی بالغ شود که به مراتب بیش از دو دوره گذشته خواهد شد. سهم اندک مالیات بر خانه‌های خالی در حالی است که از نگاه برخی از کارشناسان، وضع مالیات بر خانه‌های خالی می‌تواند به افزایش درآمدهای مالیاتی کمک کند. اما از نگاه برخی دیگر از کارشناسان؛ اجرای این قانون قابلیت اجرا ندارد. علی‌اکبر عرب‌مازار،رئیس اسبق سازمان مالیاتی درباره تأثیر مالیات بر خانه‌های خالی توضیح داده است؛ قانون مالیات بر خانه‌های خالی در سال‌های گذشته چند بار وضع و چند بار لغو شد. بنابراین اجرای این قانون قابلیت اجرا ندارد. او درباره اجرانشدن آن نیز توضیح می‌دهد؛ از آنجا که سازمان مالیاتی اطلاعات کاملی نسبت به مسکن‌های خالی در کشور ندارد، این قانون نمی‌تواند اجرا شود. این اقتصاددان همچنین اضافه می‌کند؛ مسئله دیگر این است که افراد به‌راحتی می‌توانند فرار مالیاتی داشته باشند؛ ضمن اینکه دولت اطلاعات کاملی نسبت به مسکن‌های پر و خالی ندارد. در ضمن عمدتا اطلاعات شهری ناقص است و با این سیستم ناقص نمی‌توان طرح کلی و کشوری را پیاده کرد. به گفته او؛ هر زمان که دولت بتواند طرح مالیاتی کل کشور را که مصوب سال ١٣٥٢ بوده و در همه کشورها اجرا شده است، اجرائی کند، می‌تواند اطلاعات دارایی‌های املاک تمام آحاد کشور را در اختیار داشته باشد. در این صورت مشخص می‌شود هر فرد در تهران چه تعداد خانه خریداری کرده است. عرب‌مازار با بیان اینکه طرح مالیات بر خانه‌های خالی، در دفعه‌های قبل هم به دلیل تبعیض مالیاتی ناموفق ماند، گفته است به عنوان مثال، در دوره‌های قبل یک حوزه مالیاتی خانه‌ای را شناسایی می‌کرد اما خانه کناری خالی بود و مالیات پرداخت نمی‌کرد. این موضوع موجب اعتراض مردم شد و اعتراض موجب لغو آن شد و عده‌ای متضرر شدند. او اضافه کرد؛ قانون مالیات بر خانه‌های خالی زمانی مؤثر است و قابلیت اجرا دارد که بدون تبعیض اجرا شود. اما این در حالی است که هنوز در کشور سندها تک‌برگی نشده است. به هر صورت منطق قانون باید عقلایی باشد.

ابزاری برای مقابله با سوداگران

مالیات علاوه بر اینکه منبع درآمد محسوب می‌شود، می‌تواند به صورت یک ابزار مدیریت اقتصادی توسط دولت مورد استفاده قرار گیرد. یکی از خاصیت‌های این ابزار، مقابله با سوداگری در بازار است. عدم عرضه خانه‌های خالی از سوی مالکان به بازار مسکن، آن هم در شرایط عدم تعادل این بازار یکی از مصادیق فعالیت‌های سوداگرانه در بازار مسکن است. از این رو وضع مالیات بر خانه‌های خالی به عنوان ابزاری تنظیم‌گر برای مقابله با این نوع فعالیت سوداگرانه و بهبود مدیریت بازار مسکن امری ضروری و اجتناب‌پذیر است. ضمن اینکه این منبع مالیاتی می‌تواند به افزایش درآمدهای مالیاتی و به‌تبع آن ارتقای خدمات عمومی دولت به آحاد جامعه کمک کند. بر این اساس، در اصلاحیه اخیر قانون مالیات‌های مستقیم مصوب ١٣٩٤ در قالب ماده (٥٤) مکرر، مالیات بر مستغلات مسکونی (خانه‌های خالی) وضع شد.

چالش مالیات بر خانه‌های خالی

مالیات بر خانه‌های خالی تا پایان سال ٨٠ به موجب مواد (١٠) و (١١) قانون مالیات‌های مستقیم مصوب ١٣٦٦ اخذ می‌شد، اما با توجه به برخی اشکالات قانونی و اجرائی آن به‌ویژه اشکالات مربوط به شناسایی خانه‌های خالی در چارچوب اصلاحات قانون مالیات‌های مستقیم در سال ١٣٨٠ لغو شد. این اشکالات موجب فراتررفتن هزینه وصول این نوع مالیات در مقایسه با درآمدهای وصولی آن شد، ضمن اینکه دستیابی به اهداف موردنظر در وضع آن (عرضه خانه‌های خالی به بازار در راستای کاهش اجاره‌بها) را با چالش مواجه کرد. براساس محاسبات صورت‌گرفته ظرفیت بالقوه کل مالیات بر خانه‌های خالی کشور در سال اول اخذ این نوع مالیات (سال ١٣٩٧) رقمی معادل سه‌ هزار میلیارد ریال بوده است. یکی از دلایل پایین‌بودن ظرفیت مالیاتی، اختلاف قابل‌توجه ارزش اجاری تعیین‌شده توسط کمیسیون تقویم املاک نسبت به ارزش اجاری روز املاک است (حدود یک‌سوم ارزش اجاری روز). بدیهی است در صورت رفع این نقص، ظرفیت بالقوه این نوع مالیات در سال اول آن به ٩ هزار میلیارد ریال افزایش خواهد یافت. یکی از مهم‌ترین چالش‌های اجرای این نوع مالیات، مقوله شناسایی خانه‌های خالی است.

 در راستای رفع این چالش، بر ایجاد سامانه ملی املاک و اسکان کشور در شش ماه پس از تصویب آن تأکید شده است. با این حال، تاکنون این سامانه توسط وزارت راه و شهرسازی راه‌اندازی نشده است. همچنین با توجه به اینکه در ماده مذکور بر نقش ویژه شهرداری‌ها و دیگر دستگاه‌های دارنده اطلاعات مستغلات مسکونی تأکید نشده است و مسئولیت اصلی ایجاد سامانه برعهده وزارت راه و شهرسازی است، بنابراین به نظر می‌رسد حتی در صورت راه‌اندازی این سامانه اطلاعاتی نیز چالش مربوط به شناسایی خانه‌های خالی تا حدود زیادی باقی بماند. یکی‌دیگر از چالش‌های اجرای این نوع مالیات، ابهامات اجرائی آن از جمله عدم تعریف خانه خالی در حکم ماده ٥٤ مکرر قانون مذکور است. به‌طوری‌که براساس حکم این ماده، خانه‌هایی که به‌دلیل نداشتن شرایط اسکان (همانند خانه‌های فرسوده) و وجود موانع قانونی خالی نگه داشته می‌شوند، مشمول پرداخت مالیات خواهند شد که این امر علاوه بر ایجاد اختلاف میان مؤدیان و سازمان امور مالیاتی کشور، به‌نوعی ناعدالتی مالیاتی را در پی خواهد داشت. یکی‌دیگر از موارد ابهامی موضوع، معافیت درآمد اجاره با توجه به متراژ مستقل مسکونی استیجاری موضوع تبصره (١١) ماده (٥٣) قانون مذکور است. به موجب این حکم، آپارتمان‌های کمتر از ١٥٠ مترمربع در تهران و کمتر از ٢٠٠ مترمربع در سایر شهرها از پرداخت مالیات اجاره معاف هستند که منطقا این معافیت نیز در مورد خانه‌های خالی موضوعیت ندارد.

وضعیت خانه‌های خالی

وزارت اقتصاد دربخش دیگری از این گزارش، اشاره‌ای هم به وضعیت خانه‌های خالی کرده است. براین‌اساس، تعداد واحدهای مسکونی خالی از ٦٣٣هزار واحد در سال ١٣٨٥ به ١,٦ میلیون واحد در سال ٩٠ و ٢.٦ میلیون واحد در سال ١٣٩٥ افزایش یافته است که این میزان افزایش در فاصله سال‌های ١٣٨٥ تا ١٣٩٥ حاکی از متوسط رشد سالانه خانه‌های خالی در کشور معادل ١٧ درصد است. این روند افزایشی در شرایطی است که تعداد واحدهای مسکونی کشور در این دوره با متوسط رشد سالانه‌ای معادل ٣.٧ درصد از ١٥.٩ میلیون واحد مسکونی در سال ١٣٨٥ به ١٩.٩ میلیون واحد در سال ١٣٩٠ و ٢٢.٨ میلیون واحد در سال ٩٥ افزایش یافته است. بر اساس این گزارش، نرخ خانه‌های خالی استان تهران در سال ٩٥ معادل ١١.٦ درصد و حدود 0/3 واحد درصد بالاتر از میزان کشوری آن است. برآیند اختلاف قابل‌توجه نرخ خانه‌های خالی کشور یا همان نسبت تعداد خانه‌های خالی کشور در سال ١٣٩٥ (حدود ٤٩٠ هزار واحد مسکونی خالی)، رتبه نخست کشور از این بابت را به خود اختصاص داده است. بررسی روند خانه‌های خالی در کشور در سال‌های ٨٥ تا ٩٥ حاکی از آن است که نرخ واقعی خانه‌های خالی در کشور از رقم ٤.٢ درصد در سال ٨٥ به ٨.٣ درصد در سال ٩٠ و ١١.٣ درصد در سال ٩٥ افزایش یافته است. براین‌اساس در شرایط حاضر بازار مسکن، مداخله دولت در این بازار از طریق مالیات بر خانه‌های خالی به عنوان ابزار تنظیم‌گری در مدیریت بازار مسکن کشور امری ضروری است.

برچسب ها:

بازگشت به لیست اخبار اقتصادی

نظرات کاربران

اگر عضو سایت هستید وارد شوید و در غیر اینصورت نام و ایمیل خود را وارد کنید


تحلیل های اقتصادی سرمایه دار

سایر آینده تورم و قیمت دلار
موضوع تورم بدون شک در حال حاضر مهم ترین دغدغه آحاد مختلف در جامعه به شمار می رود و حدس و گمان ها در خصوص پیش بینی میزان تورم در نیمه دوم سال 97 و سال 98 به موضوع داغ گفت و گوهای کارشناسان و حتی مردم عادی تبدیل شده است.
پیش بینی قیمت دلار در چندماه آینده
قیمت دلار تا کجا ادامه خواهد داشت؟عوامل موثر در کاهش یا افزایش قیمت ها چیست؟
سایر آیا بازار ثانویه زمینه ­ی بازگشت تعادل به اقتصاد را فراهم می آورد؟
سیاست اخیر دولت در خصوص ایجاد بازار ثانویه و تعمیق آن توانست در طی هفته های ­ی گذشته ثبات نسبی برای بازار ارز فراهم آورد اما تداوم آن نیازمند اهتمام و پافشاری مجریان بر مواضع خود در اجرای هرچه دقیق آن می ­باشد.
سایر امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی
اینفوگرافیک امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله
پیش بینی قیمت طلا و ارز
پیش بینی بزرگان بازار از قیمت های طلا و سکه و ارز در ایران
روش سرمایه گذاری ارزشی چیست؟
یک نوع سرمایه گذاری است که در آن ارزش جنس یا سهم، ملاک خرید می باشد. روشهای مختلفی برای سرمایه گذاری وجود دارد که روش سرمایه گذاری بر اساس ارزش، از مهمترین روشها محسوب می شود.
بازار دلار علت اصلی گرانی سال 97 در ایران
علت گرانی روزهای اخیر چیست؟ دلیل تکرار گرانی ها در بازار چیست؟ قیمتها چرا هر چند سال جهش پیدا می کنند؟
سایر کالاهای سرمایه ای ، کالاهای واسطه ای و کالاهای مصرفی
در این مقاله به تعریف کالاهای واسطه ای ، کالاهای مصرفی و کالاهای سرمایه ای و اهمیت شناخت انواع کالاهای سرمایه ای در زندگی اقتصادی فردی می پردازیم. کالای سرمایه ای چیست؟ کالاهای مصرفی و واسطه ای کدامند؟
سایر سواد مالی؛ حلقه مفقوده اقتصاد خانواده ایرانی
شنیدن این جمله که "سفره های مردم هر روز کوچکتر می شوند" دیگر برایمان عادت شده گرچه علاج مشکلاتی از این قبیل، برنامه ریزی و تدبیر مسئولان کشور را می طلبد اما آیا تک تک افراد جامعه در بوجود آمدن یا حل این مشکل برای خودشان نقشی بازی نمی کنند؟ سواد مالی چیست؟ در این مقاله سواد مالی آموزش داده می شود.
اقتصاد بین الملل مردم آمریکا با برجام موافقند یا مخالف؟ +اینفوگرافی
ترامپ پس از کش و قوس های فراوان از برجام خارج شد. در این مقاله به بررسی درصد موافقین و مخالفین برجام بین مردم آمریکا پرداخته شده است.
بازار دلار دلار ، طلا و حل مشکل اقتصادی ؛چالشی بزرگ
چرا اقتصاددانان نمی توانند مشکلات اقتصادی را حل کنند ؟ سوالی که جواب آن پر از چالشهای گوناگون است و شاید هم اصلا نمیتوان جوابی برای آن بدست آورد .
بازار دلار پیش بینی دلار در پایان برجام
با توجه به خروج آمریکا از برجام و اینکه تا 90 روز آینده تحریمهای هسته ای باز میگردد . شاید پیش بینی نرخ دلار چندان هم سخت نباشد .
سایر برجام تمام
درحالی که انتظار میرفت در کنفرانس خبری دیشب ترامپ پس از اعلام مواضع خود تا شنبه صبر کند و سپس یه صورت رسمی از برجام خارج شود اما او دیشب این کار را یکسره کرد و رسما باعث خروج آمریکا از برجام شد و تمامی تحریمهای قبلی علیه ایران را بازگرداند .
بازار دلار دلار پس از برجام
درآستانه کنفرانس خبری ترامپ بد نیست به آینده دلار پس از برجام بپردازیم .
سایر سیاست آمریکا درباره برجام
ترامپ دیروز در توییتی اعلام کرده امشب سیست های خودرا دربارهه برجام اعلام خواهد کرد ؛ به هرحال امشب به نوعی آینده برجام معلوم میشود پس بی ربط هم نیت اگر به این پیش بینی بپردازیم که سیاست آمریکا چه خواهد بود .

پربازدیدترین اخبار اقتصادی

آیا نرخ ارز در حال سرکوب است؟ آیا نرخ ارز در حال سرکوب است؟
طلا بازهم ارزان می‌شود؟ طلا بازهم ارزان می‌شود؟
راز از نفس افتادن قیمت دلار راز از نفس افتادن قیمت دلار
موج دوم فروش دلار در فردوسی
نزدیکی دلار به کانال 9 هزار تومان در اهواز
طلا در مسیر کاهش چشمگیر قیمت طلا در مسیر کاهش چشمگیر قیمت
چه اتفاقی در بازار ارز و سکه افتاد؟
بانک مرکزی:مردم به اخبار غیر رسمی بازار پول و ارز توجه نکنند
آیابساط بازار چندنرخی جمع می‌شود؟ آیابساط بازار چندنرخی جمع می‌شود؟
آخرین قیمت‌ها از بازار ارز، طلا و سکه
پیشنهادات رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس برای بودجه سال 98
قطعه‌سازان خودرو 37درصد از نیروهای خود را تعدیل کردند
نرخ ارز آزاد و ثانویه در حال یکی شدن است نرخ ارز آزاد و ثانویه در حال یکی شدن است
سکته‌های مکرر بازار ارز
تسهیلات بانکی با کارمزد 2درصد به زندانیان پرداخت می شود

جدیدترین اخبار اقتصادی روز

حمله بدافزاری به تجهیزات شرکت حفاری نفت حمله بدافزاری به تجهیزات شرکت حفاری نفت
بانک مسکن آماده تامین منابع مالی   پروژه های بانک مسکن آماده تامین منابع مالی پروژه های غیرفعال در کیش است
پرداخت 2710 میلیارد ریال تسهیلات اقتصادی توسط بانک سپه آذربایجان غربی
اما و اگرهای ایجاد محدودیت برای کاشت برنج در اما و اگرهای ایجاد محدودیت برای کاشت برنج در استان فارس
"یارانه نقدی" ابزار فریب مردم شده است؟
برگزاری ۱۰جلسه شورای پول و اعتبار در ۵ماه اخیر
ریزش ادامه‌دار شاخص در ابتدای هفته/ بزرگان بازار باز هم عقب کشیدند
نخستین کوره ذوب القایی غرب استان در فریدن بهر نخستین کوره ذوب القایی غرب استان در فریدن بهره برداری شد
تامین سرمایه بنگاه‌های اقتصادی با تسهیلات مضاربه بانک ملی
برای خرید خودرو به چه نکاتی توجه کنیم؟
تامین مالی موفق صنعت طیور از مسیر بورس کالا
توزیع مرغ گرم در لرستان به حالت عادی برگشت توزیع مرغ گرم در لرستان به حالت عادی برگشت
موافقت بانک مرکزی با نرخ‌گذاری خدمات هوایی طبق ارز نیما
مراحل راه اندازی بنگاه اقتصادی بین المللی
جلوی دخالت های بیرونی برای انتصاب مدیران شستا ایستادیم