سه شنبه 2 بهمن 1397

در نشست امنیت اقتصاد چه گذشت؟/ تحلیل کارشناسان اقتصادی از بحران بانکی ایران

نشست امنیت اقتصاد که به بررسی بحران بانکی در ایران پرداخت عصر روز گذشته با حضور حسین عبده تبریزی، حسین درودیان، علی مدنی زاده و مجید شاکری در دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران برگزار شد.

بازار | اقتصاد آنلاین | 1 ماه پیش |12/10/2018 9:52:40 AM 823 بازدید

در نشست امنیت اقتصاد چه گذشت؟/ تحلیل کارشناسان اقتصادی از بحران بانکی ایران

اقتصاد آنلاین - صبا نوبری؛ حسین درودیان، کارشناس پول و بانکداری در این نشست در خصوص بحران بانکی در ایران گفت: ویژگی بحران بانکی در ایران این است که مثل مشکل ارز و سکه آنچنان مشهود نیست بلکه بیماری مهلک و پنهانی است و برخلاف بحران ارز و مسئله قیمت‌های انرژی که اتفاق جدیدی نیستند و فقط روز به روز عمیق تر می‌شود مسئله نو و جدیدی است.

ترازنامه‌های بانکی تراز نیست، آن را تراز نشان می‌دهند

وی با اشاره به این موضوع که ترازنامه‌های بانکی واقعا تراز نیست بلکه آن را تراز نشان می‌دهند، افزود: بخشی از سرمایه‌های بانک‌ها به واقع موجود نیست و در بسیاری از مواقع سرمایه‌های بانک‌ها منفی هم می‌شوند.

او در این خصوص ادامه داد: سرمایه‌های بانک‌ها بیش از ۳۰ یا ۴۰هزار میلیارد تومان نیست و می‌توان گفت بانک‌های ما در واقع ورشکست شده‌اند.

درودیان افزود: در سایر کشورها ترازنامه بانک‌ها به طور عادی جلو می‌روند و ناگهان براساس تکانه‌های شدیدی که به ویژه در بازار سرمایه رخ می‌دهد، ترازنامه ناتراز می‌شود‌ اما در ایران ما همواره ناتراز جلو رفته‌ایم.

این کارشناس با تاکید بر اینکه باید دلیل این اتفاق را در شکاف درآمد هزینه بانک‌ها جستجو کرد، گفت: عامل اصلی آن نرخ بهره حقیقی مثبت است که با ایجاد نیرویی منجر به کسری درآمد بانک‌ها شده است.

درودیان افزایش نرخ سپرده‌ها را رفتار انقباضی عنوان کرد که سرعت گردش پول را کاهش می‌دهد.

وی دلیل اینکه نرخ سپرده‌ها در سال‌های اخیر بالا مانده است را یک بسته سیاستی عنوان کرد و افزود: توجه به تورم به مثابه یک پدیده پولی  یکی از همین سیاست‌های نادرست است، این تفکر که برای کنترل آن باید جلوی پایه پولی و در نتیجه مصارف بانک‌ها گرفته شود سیاست اشتباهی است که طی این سال‌ها در پیش گرفته شده است.

این کارشناس اقتصادی همچنین به سیاست‌های مستقیم  از جمله سقف گذاشتن بر اعتبارات بانک‌ها  به عنوان یک ابزار بسیار قدیمی و ناکارآمد اشاره کرد.

شوک ارزی و تورم کمکی به نظام بانکی نکرده است

مجید شاکری نیز در این نشست با اشاره به این موضوع که بحران بانکی فعلی در تاریخ ایران بسیار ویژه است ادامه داد: البته این حرف‌ها به این معنی نیست که ما با یک بحران نقد ناپذیر رو به رو هستیم، زیرا ما یک سیستم بین بانکی گسترده و یک بانک مرکزی گشاده دست داریم که به راحتی کسری ها را جبران می‌کند.

این کارشناس اقتصادی افزود: باید گفت قبل از بحران ارزی مهم‌ترین اتفاق در مقابل چشمان ما بحران بانکی بود و این بحران در ایران  از مرحله‌ای که تنها بانکداران یا اقتصاددانان بتوانند راجع به آن نظر بدهند گذشته او یک بحران چند وجهی است که نیازمند نظر همه است.

شاکری تاکید کرد: بر خلاف حرف هایی که گفته می‌شود، شوک ارزی کمکی به مشکلات بانکی نمی‌کند، زیرا اساسا تورم برای بانکی اتفاق خوبی است زیرا بار نرخ بهره را از دوش بانک‌ها کم می‌کند.

وی این ادعا که مشکلات دارایی ارزی بانک‌ها با تورم برطرف شده‌است رد کرد و ادامه داد: این دارایی‌های ارزی به صورت  بستانکاری است و درست است که دارایی ۴برابر شده ولی چه کسی است که آن را پس بدهد؟

این کارشناس اقتصادی اضافه کرد: اگر نگوییم تورم فعلی وضعیت ترازنامه کل سیستم بانکی را بهتر نکرده، نمیتوان گفت آن‌را بهبود هم بخشیده است.

وی همچنین درباره این موضوع که گفته می‌شود دارایی بانک‌ها به صورت مستغلات است، گفت: تنها ۵۰هزار میلیارد دارایی بانک ها مستغلات است و علاوه بر آن بخش زیادی از این مستغلات که قابلیت نقدپذیری داشت قبلا فروخته شده‌اند.

شاکری ضمن تاکید بر این نکته که به اصلاح نظام بانکی توجه زیادی می‌شود، گفت: با این وجود هنوز کسانی در بدنه دولت هستند که به دنبال افزایش ضریب کفایت سرمایه بانکی هستند.

این کارشناس اقتصادی ادامه داد: درست است که ضریب کفایت سرمایه مثل یک کمربند بانکی است ولی اگر بخواهیم در شرایط فعلی به آن بپردازیم مثل این است که بخواهیم به دنبال بستن کمربند ایمنی کسی باشیم که براثر ضربه در تصادف خونریزی کرده است.

شاکری گفت: برخی دولتمردان بحران را این می‌بینند که مردم به پشت کانتر بانک بروند و پولی برای نقد شدن نباشد، مثل موسسات ثامن! اما چنین اتفاقی  نمی‌افتد زیرا بانک مرکزی همیشه با گشاده دستی این کسری‌ها را جبران می‌کند.

ادغام بانک‌ها در شرایط فعلی کار درستی نیست

وی همچنین با اشاره به اینکه در شرایط فعلی ادغام بانک‌ها نباید صورت بگیرد، خاطرنشان کرد: زیرا با این ادغام اگر چه آزدسازی مستغلات صورت می‌گیرد اما بسیاری از این مستغلات قابلیت فروش ندارند وعلاوه بر آن بسیاری از کارکنان بانک‌هایی که می‌خواهند ادغام شوند قابلیت تعدیل ندارند.

شاکری در پایان خاطر نشان کرد: من ناقض ادغام صحبت نمی‌کنم اما ادغام بانک‌ها در شرایط فعلی کارآمد نیست در ضمن اگر کسی بخواهد با موسسات مالی غیرمجاز برخورد کند آن کار یک هفته است و اصلا سخت نیست.

دهه هشتاد، شروع بحران بانکی

سید علی مدنی زاده نیز در این نشست با بیان اینکه بحران بانکی فعلی از دهه هشتاد آغاز شد، گفت: در سال ۸۰ ما در بستری قرار داشتیم که آمادگی بانکداری خصوصی به دلیل نبود قوانین مناسب وجود نداشت.

وی اضافه کرد: از سال ۹۱ و ۹۲ به بعد شاهد سیر صعودی نرخ‌های سپرده حقیقی بانک‌ها بودیم ولی در مقابل می‌توان گفت بخش عرضه اقتصاد دچار شوک شده است.

مدنی زاده افزود: در چنین بستر نامناسبی بانکداری خصوصی و وام‌دهی‌های کلان شکل گرفت که در کنار آن ناکارآمدی قضایی هم وجود داشت و مجموع این اتفاقات باعث بروز برخی مطالبات غیر جاری در ترازنامه بانک‌ها و بدهکاری دولت به نظام بانکی شد که خود نوعی دیگر از بدهی‌های غیرجاری هستند و هیچگاه تسویه نمی‌شوند.

این کارشناس در ادامه افزایش نرخ تسهیلات را منجر به بروز یک رکود اقتصادی و پس از آن یک تنگنای اعتباری عنوان کرد.

وی رکود سال‌های ۹۱ و ۹۲ را مقارن با قطع آخرین شریان اقتصادی بانک ها با کاهش قیمت مستغلات عنوان و تصریح کرد: پس از سال ۹۲ بانک‌ها با مراجعه به بانک مرکزی و استقراض از آن انتظارات تورمی را ایجاد کردند که متاسفانه هیچ نهاد نظارتی هم به این گونه فعالیت‌ها نظارتی نداشت و در این میان موسسات سپرده گذاری غیر مجاز که به هیچ کجا پاسخگو نبودند با اعلام نرخ های بالای ۳۰ یا ۴۰درصدی به دنبال افزایش سرمایه موهوم خود بودند.

بانک مرکزی، پشتوانه زیان‌دهی بانک‌ها

وی پایان این فرایند را زیان‌دهی بانک‌ها عنوان کرد و گفت: متاسفانه در حال حاضر هیچ کس هم نگران این زیان‌دهی نیست زیرا همه می‌دانند که با رجوع به بانک مرکزی جبران خواهد شد.

مدنی زاده این بحران بانکی را گلوله برفی خواند که بزرگ و بزرگ‌تر می‌شود و با نرخ‌های سود سپرده بالا که به دنبال آن انتطارات تورمی نیز بالاتر می رود، سرانجام خود را در رکود اقتصادی خالی می‌کند.

وی در  پایان خاطرنشان کرد: بدون تغییر پارادایم و ایجاد اصلاحات ساختاری نمی‌توان این مشکلات را حل کرد ضمن اینکه این اصلاحات ساختاری هزینه اقتصادی زیادی دارد ولی مشکل آن جاست که این هزینه به هزینه سیاسی اجتماعی بزرگی گره خورده است و اگر بخواهیم پارادایم خود را تغییر دهیم احتیاج به یک هزینه اجتماعی داریم.

سود موهوم بانک‌ها؛ عامل اصلی بروز نقدینگی

حسین عبده تبریزی نیز در خصوص دلایل اصلی بحران نقدینگی در کشور گفت: هرچند اقدامات آمریکا برای خروج از برجام توانست باعث تغییر انتظارات مردم و بروز بحران ارزی باشد، اما به عقیده من سود موهومی که بانک‌ها در سال‌های اخیر پرداختند عامل اصلی تلاطمات نقدینگی اخیر کشور بود.

وی اضافه کرد: هرچند نرخ تورم و قیمت ارز با تاخیر واکنش نشان دادند ولی باید توجه کرد هرچقدر که این تاخیر بیشتر شود شوک حاصل از آن بیشتر خواهد بود.

عبده تبریزی نقدینگی را یکی از مسائل اصلی امروزه کشور عنوان کرد و افزود: آنقدری که نظام معیوب بانکی مقصر بروز شرایط فعلی است سازمان بودجه‌ای و سیاست‌گذاری‌های ارزی مقصر نیستند.

این کارشناس اقتصادی یکی از مشکلات سودهای بالا و عجیب بانکی را آدرس غلطی که به مردم می‌دهند و باعث می‌شوند سرمایه ها به سمتی برود که فایده‌ای برای اقتصاد ندارند عنوان کرد.

عدم اصلاح نظام بانکی، تورم لجام گسیخته را به دنبال دارد

وی افزود: دولت هنوز فرایند اصلاح بانکی را دنبال نکرده است و اگر نظام بانکی اصلاح نشود احتمال بروز یک تورم لجام گسیخته دور از انتظار نیست و باید دانست که در کنار افزایش پایه پولی اگر وضعیت فعلی بانک‌ها ادامه یابد می‌تواند اقتصاد را فلج کند.

این کارشناس مشکل اصلی را شکل راه حلی که برای برطرف کردن مشکلات بانکی ایران اتخاذ می‌شود دانست و افزود: مسئله این است که ۲۵هزار میلیارد تومانی که برای پرداخت بدهی موسسات بانکی داده شده است از حساب دولت بوده و پایه پولی را افزایش داده است.

ضرورت ایجاد چتر حمایتی برای مردم

عبده تبریزی همچنین بر ایجاد یک چتر حمایتی برای مردم در جهت جلوگیری از فشار به آن‌ها تاکید کرد و  ادامه داد: شاید اصرار دولت برای تعیین نرخ ارز ۴۲۰۰تومانی برای کالاهای اساسی مردم هم برای ایجاد همان چتر حمایتی است.

این کارشناس اقتصادی درباره راه حل کمتر کردن بار مشکلات از دوش بانک‌ها و دولت گفت: باید دید که قرار است این زیان که ۹۰ درصد آن به دلیل پرداخت سود موهوم و ۱۰درصد آن هم به دلیل فساد و سیاست های غلط است را چه کسی باید بدهد؟ بانک مرکزی، سهامداران یا مردمی که سودهای ۳۰درصدی گرفته اند؟

وی تاکید کرد: به نظر می‌رسد راهی برای گرفتن سود از مردم نیست اما می‌شود در تسویه با مردم طوری عمل کرد که بخشی از بار بر دوش آن‌ها بیفتد، به این صورت که بازپرداخت طولانی‌تر و با سود کمتر شود تا حداقل ۱۰درصد بار این مشکل از دوش دولت و نظام بانکی برداشته شود.

عبده تبریزی با یادآوری این نکته که در دهه شصت برخی وی را مخالف ایجاد قرض‌الحسنه‌ها می‌نامیدند، گفت: من در آن زمان با اینکه این موسسات تبدیل به بانکداری شوند مخالف بودم، هرچند آن زمان هم تعداد این موسسات کم نبود و مشکلات بانکی از اولین روز انقلاب در ایران وجود داشت.

برچسب ها:

بازگشت به لیست اخبار اقتصادی

نظرات کاربران

اگر عضو سایت هستید وارد شوید و در غیر اینصورت نام و ایمیل خود را وارد کنید


تحلیل های اقتصادی سرمایه دار

سایر آینده تورم و قیمت دلار
موضوع تورم بدون شک در حال حاضر مهم ترین دغدغه آحاد مختلف در جامعه به شمار می رود و حدس و گمان ها در خصوص پیش بینی میزان تورم در نیمه دوم سال 97 و سال 98 به موضوع داغ گفت و گوهای کارشناسان و حتی مردم عادی تبدیل شده است.
پیش بینی قیمت دلار در چندماه آینده
قیمت دلار تا کجا ادامه خواهد داشت؟عوامل موثر در کاهش یا افزایش قیمت ها چیست؟
سایر آیا بازار ثانویه زمینه ­ی بازگشت تعادل به اقتصاد را فراهم می آورد؟
سیاست اخیر دولت در خصوص ایجاد بازار ثانویه و تعمیق آن توانست در طی هفته های ­ی گذشته ثبات نسبی برای بازار ارز فراهم آورد اما تداوم آن نیازمند اهتمام و پافشاری مجریان بر مواضع خود در اجرای هرچه دقیق آن می ­باشد.
سایر امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی
اینفوگرافیک امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله
پیش بینی قیمت طلا و ارز
پیش بینی بزرگان بازار از قیمت های طلا و سکه و ارز در ایران
روش سرمایه گذاری ارزشی چیست؟
یک نوع سرمایه گذاری است که در آن ارزش جنس یا سهم، ملاک خرید می باشد. روشهای مختلفی برای سرمایه گذاری وجود دارد که روش سرمایه گذاری بر اساس ارزش، از مهمترین روشها محسوب می شود.
بازار دلار علت اصلی گرانی سال 97 در ایران
علت گرانی روزهای اخیر چیست؟ دلیل تکرار گرانی ها در بازار چیست؟ قیمتها چرا هر چند سال جهش پیدا می کنند؟
سایر کالاهای سرمایه ای ، کالاهای واسطه ای و کالاهای مصرفی
در این مقاله به تعریف کالاهای واسطه ای ، کالاهای مصرفی و کالاهای سرمایه ای و اهمیت شناخت انواع کالاهای سرمایه ای در زندگی اقتصادی فردی می پردازیم. کالای سرمایه ای چیست؟ کالاهای مصرفی و واسطه ای کدامند؟
سایر سواد مالی؛ حلقه مفقوده اقتصاد خانواده ایرانی
شنیدن این جمله که "سفره های مردم هر روز کوچکتر می شوند" دیگر برایمان عادت شده گرچه علاج مشکلاتی از این قبیل، برنامه ریزی و تدبیر مسئولان کشور را می طلبد اما آیا تک تک افراد جامعه در بوجود آمدن یا حل این مشکل برای خودشان نقشی بازی نمی کنند؟ سواد مالی چیست؟ در این مقاله سواد مالی آموزش داده می شود.
اقتصاد بین الملل مردم آمریکا با برجام موافقند یا مخالف؟ +اینفوگرافی
ترامپ پس از کش و قوس های فراوان از برجام خارج شد. در این مقاله به بررسی درصد موافقین و مخالفین برجام بین مردم آمریکا پرداخته شده است.
بازار دلار دلار ، طلا و حل مشکل اقتصادی ؛چالشی بزرگ
چرا اقتصاددانان نمی توانند مشکلات اقتصادی را حل کنند ؟ سوالی که جواب آن پر از چالشهای گوناگون است و شاید هم اصلا نمیتوان جوابی برای آن بدست آورد .
بازار دلار پیش بینی دلار در پایان برجام
با توجه به خروج آمریکا از برجام و اینکه تا 90 روز آینده تحریمهای هسته ای باز میگردد . شاید پیش بینی نرخ دلار چندان هم سخت نباشد .
سایر برجام تمام
درحالی که انتظار میرفت در کنفرانس خبری دیشب ترامپ پس از اعلام مواضع خود تا شنبه صبر کند و سپس یه صورت رسمی از برجام خارج شود اما او دیشب این کار را یکسره کرد و رسما باعث خروج آمریکا از برجام شد و تمامی تحریمهای قبلی علیه ایران را بازگرداند .
بازار دلار دلار پس از برجام
درآستانه کنفرانس خبری ترامپ بد نیست به آینده دلار پس از برجام بپردازیم .
سایر سیاست آمریکا درباره برجام
ترامپ دیروز در توییتی اعلام کرده امشب سیست های خودرا دربارهه برجام اعلام خواهد کرد ؛ به هرحال امشب به نوعی آینده برجام معلوم میشود پس بی ربط هم نیت اگر به این پیش بینی بپردازیم که سیاست آمریکا چه خواهد بود .

پربازدیدترین اخبار اقتصادی

ابهام در روند صعودی قیمت جهانی طلا ابهام در روند صعودی قیمت جهانی طلا
آخرین قیمت سکه، طلا و ارز
بسته رسید!
ایران خودرو: قیمت در فروش قطعی خودروها تغییر نمی‌کند
شرایط فروش نقدی و اقساطی جک S3 اعلام شد
تحویل خودروهای قابل تحویل به‌جای ثبت‌نامی
سود سپرده‌های کوتاه‌مدت ماه‌شمار شد
قیمت طلا و سکه در آخرین روز اولین ماه زمستان قیمت طلا و سکه در آخرین روز اولین ماه زمستان
۷۵درصد سود شرکت‌های دولتی به خزانه واریز می‌شود
روش‌های تشخیص چرم مصنوعی از اصل روش‌های تشخیص چرم مصنوعی از اصل
توسعه حمل و نقل ترانزیتی با کشور عراق در حال توسعه حمل و نقل ترانزیتی با کشور عراق در حال پیگیری است
واکنش منفی اوراق تسهیلات مسکن به لغو افزایش و واکنش منفی اوراق تسهیلات مسکن به لغو افزایش وام
خودروسازان با انجام تعهدات مانع نارضایتی مردم خودروسازان با انجام تعهدات مانع نارضایتی مردم شوند
مسئولان برای رفع موانع تولیدو ورود آسان مواد مسئولان برای رفع موانع تولیدو ورود آسان مواد اولیه تلاش کنند
فاز دوم مجتمع پرورش ماهیان سردآبی سیروان احدا فاز دوم مجتمع پرورش ماهیان سردآبی سیروان احداث می شود

جدیدترین اخبار اقتصادی روز

سایه سنگین تورم بر بازار مسکن/ فریب سایت‌های آنلاین فروش مسکن را نخورید
رحمانی فضلی:دولت مجری سیاست‌ها و اهداف نظام است
عقب‌گرد طلا در بازار جهانی
افتتاح مرکز دائمی نمایشگاهی ایران در بغداد با حضور معاون سفیر ایران
نیمی از ثروت جهان در اختیار ۲۶ نفر!
نیمی از ثروت جهان در اختیار ۲۶ نفر!
پای تهاتر پول برق در میان است؟
کاهش ۳۰درصدی قیمت ساخت مسکن در سال آینده
قطعات تقلبی خودرو به مرز هشدار رسید
ریزش بورس‌های آسیایی
بهتر رانندگی کنید ‌کمتر هزینه بدهید!
حاکمیت « جو احتیاطی» بر بازار مسکن آخر سال
فساد مانع اجرای تصمیمات عاقلانه بانکی/ بازگشت شوک‌های ارزی در صورت تصویب‌نشدن FATF
صادرات نفت عربستان رکورد زد
پیش‌بینی رییس اتحادیه از اوضاع بازار مسکن در سال آینده