پنجشنبه 1 آذر 1397

سرپیچی بانک‌ها از ضوابط بانک‌مرکزی/ نارسایی‌ مدیریت و تحریم‌ها؛ 2 مشکل شبکه بانکی

کمتر از یک ماه به آغاز دور جدید تحریم‌های آمریکا زمان باقی مانده است. صنعت نفت و نظام بانکی دو بخش مهمی هستند که از 13آبان هدف تحریم‌های خصمانه ایالات‌متحده قرار می‌گیرند.

بازار | اقتصاد آنلاین | 1 ماه پیش |10/18/2018 8:03:16 AM 576 بازدید

سرپیچی بانک‌ها از ضوابط بانک‌مرکزی/ نارسایی‌ مدیریت و تحریم‌ها؛ 2 مشکل شبکه بانکی

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از آرمان، با این حال دولت ایران برای خنثی‌سازی این تحریم‌ها اختیارات جدیدی را به بانک مرکزی داده است تا با اصلاح نظام بانکی تا حدودی از فشارهای تحریم کاسته شود. از سوی دیگر، تصویب نهایی کنوانسیون‌های مربوط به FATF می‌تواند سیگنال‌های مثبتی را از سوی ایران به جامعه جهانی مخابره کند.

در این زمینه  گفت‌وگویی با احمد حاتمی‌یزد، مدیرعامل پیشین بانک صادرات، انجام شده است که در ادامه می‌خوانید.

نظام بانکی ایران یکی از بخش‌هایی است که هدف تحریم‌های آمریکا قرار دارد. به نظر شما امروز اصلاح نظام بانکی ایران به چه اصلاحاتی نیاز دارد؟

نظام بانکی ایران نیاز به اصلاحات جدی و بنیادی دارد. بنابراین با حفظ وضعیت موجود، نمی‌توان در این سیستم اصلاحات خاصی انجام داد. متاسفانه در حال حاضر بانک‌های ایرانی حتی ضوابط بانک مرکزی را هم رعایت نمی‌کنند. به عنوان مثال بانک‌ها می‌توانند املاکی را برای شعبه‌های خود داشته باشند، به این شرط که ارزش این دارایی‌ها به بیش از 30 درصد سرمایه بانک عامل نرسد. به جرات می‌توان گفت که تمام بانک‌های فعال در کشور این ضابطه و قانون را نقض کرده‌اند، طوری‌که بیشتر سرمایه آنها صرف خرید املاک و دارایی‌های تملیکی می‌شود. همچنین ضابطه دیگری وجود دارد که بر اساس آن شرکت‌های واحد نمی‌توانند بیش از 20 درصد سرمایه بانک‌ها را به عنوان تسهیلات در اختیار بگیرند، اما بانک‌ها به این موضوع هم توجهی نشان نمی‌دهد. اینها ضوابط ساده داخلی هستند که سال‌های سال اجرا نشده‌اند. اما آنچه سازمان‌های بین‌المللی در رابطه با بانک‌های ایران و سایر کشورها مدنظر دارند به پولشویی و کنترل آن مربوط می‌شود. ریسک سپرده‌گذاری در بانک‌ها نیز از دیگر موارد مدنظر سازمان‌های جهانی است. یعنی اگر ما بخواهیم با بانک‌های خارجی ارتباط برقرار کنیم، احتمال ورشکستگی و ایفای تعهدات بانک‌های ایرانی در تصمیم‌گیری طرف‌های مالی تاثیر بسزایی دارند. اینها دارای ضوابط بین‌المللی هستند که برای اجرا، یک ساختار سازمانی مشخصی تعریف شده است و بر اساس آن هر بانک باید دارای کمیته‌های ریسک، ضدپولشویی و حسابرسی داخلی باشد. درعمل این کمیته‌ها در بانک‌های ایرانی یا وجود ندارند و یا اگر اسمی هم از آنها باشد، فعال نیستند. زیرا بانک‌های ما آشنایی علمی با سازوکار این کمیته‌ها ندارند. اگر هم از لحاظ علمی بر آنها واقف باشند، به دلیل بی‌حوصلگی و بی‌انگیزگی بوروکراسی ایران، بر آن پایبند نیستند. نکته‌ای که سازمان‌ها، شرکت‌ها و بانک‌های خارجی در روابط بین‌المللی خود بیش از هر موردی بر آن تاکید دارند تعیین ساختار وضعیت هر نوع دریافت و پرداخت توسط مشتریان است چراکه آنها باید بر مشروعیت این پرداخت‌ها اطمینان داشته باشند. یعنی به موجب این نقل‌و‌انتقال مالی و پولی، نباید هیچ جرم و جنایتی اتفاق بیفتد. چنانچه این پول بابت مواردی غیرقانونی نظیر قاچاق اسلحه و مواد، تروریسم و... وارد بانک شود، نهاد عامل باید ساختاری داشته باشد که بتواند این موارد را تشخیص دهد. در صورتی که بانک‌ها توانایی تشخیص نداشته باشند، موظف می‌شوند در صورت سوء‌ظن به جابه‌جایی پول، آن را به وزارت امور اقتصادی و دارایی گزارش دهند. حال نظام بانکی بین‌الملل از ما می‌خواهد که این ساختار را در وزارت اقتصاد به وجود آوریم. من این ساختار را «مرکز کارآگاهی تبادلات مالی» اسم‌گذاری کرده‌ام. یعنی همانطور که نیروی انتظامی به دنبال کشف جرم و مجرمان است، این مرکز هم وظیفه دارد موارد مشکوک را از بانک‌ها استعلام بگیرد و به بررسی آن بپردازد تا در صورت اثبات جرم، متهمان را به قوه قضائیه معرفی کند. اما به جرات می‌توان گفت که در بانک‌های ایران به هیچ‌وجه چنین سازوکاری وجود ندارد. چراکه آموزش‌های لازم در این زمینه ارائه نشده و مدیران بانکی هم وقت و انگیزه‌ای برای حرکت به این سمت ندارند. از سوی دیگر، برای اجرای چنین نظامی باید به صورت سیستماتیک، بدون دخالت دست عمل کرد. با این حال، نظام بین‌المللی روی تبادلات مالی ایران توجه و تمرکز بیشتری دارد. امروزه در همه بانک‌های دنیا نرم‌افزارهایی استفاده می‌شود که اطلاعات دریافت‌کننده پول را بررسی می‌کند، متاسفانه اگر مشخصات اشخاص به‌نوعی مربوط به ایران باشد، با او به عنوان فرد مشکوک برخورد می‌کنند زیرا بخشنامه‌هایی به آنها ابلاغ شده است که در مواجهه با ایرانی‌ها با احتیاط بیشتری برخورد کنند چون خود را پایبند به سیستم‌های بین‌المللی نمی‌دانند. پس تا زمانی که ما موارد ذکرشده را در نرم‌افزارهای بانکی خود پیاده‌سازی و اجرا نکنیم، شاهد اینگونه موضع‌گیری‌های جهانی علیه کشور هستیم. ما نباید فراموش کنیم که این مقررات شکل بین‌المللی پیدا کرده‌اند و تقریبا تمام کشورهای جهان آن را پذیرفته‌اند. پس بهتر است ما نیز هماهنگ با کشورهای دیگر رو به جلو گام برداریم.

با این حال، تصویب CFT توسط مجلس، سیگنال مثبتی را از ایران به سوی نظام بین‌المللی مخابره کرد. خروج کامل ایران از فهرست سیاه FATF چه تاثیری بر اصلاح نظام بانکی ایران می‌گذارد؟

متاسفانه رد دو بند از مصوبه CFT و بازگشت دوباره آن به مجلس، این سیگنال‌های مثبت را خنثی کرد. بنابراین تا زمانی که این لایحه به طور کامل تصویب و به بانک‌ها ابلاغ نشود، نمی‌توان به واکنش مثبت جهانی و به‌ویژه FATF امید داشت. متاسفانه ما هنوز در داخل کشور به یک اجماع نرسیده‌ایم و مشخصا خارجی‌ها هم نمی‌دانند که ما در آینده چه انجام خواهیم داد. حال باید دید مجلس در برابر ایرادهای واردشده به این مصوبه چگونه عمل می‌کند.

تاخیر در تصویب نهایی لوایح و طرح‌ها چه آسیبی به اقتصاد وارد می‌کند؟

امروز سایر کشورها به‌سرعت رو به جلو حرکت می‌کنند و تاخیر در تصمیم‌گیری‌ها در وهله اول ما را دچار عقب‌ماندگی اقتصادی می‌کند. از سوی دیگر خوش‌بینی‌ها نسبت به اقتصاد ایران از بین می‌رود. ما امروز در روابط بانکی خارجی خود با دو مشکل عمده مواجه هستیم؛ یکی به نارسایی‌های مدیریت بانکی بازمی‌گردد و دیگری تحریم‌های آمریکاست. در برهه کنونی مشکل دوم را باید حادتر دانست. زیرا ایالات‌متحده بدون توجه به تصویب یا رد FATF تصمیم دارد مجازات مالی برای بانک‌هایی که با ایران همکاری دارند در نظر بگیرد. یعنی اگر یک بانک اروپایی برای ایران یک حساب باز کند یا حوالجات کشور ما را انجام دهد، مجوز فعالیت در آمریکا را از دست می‌دهد. بر همین اساس اکثریت بانک‌های دنیا تصمیم به قطع‌ همکاری با ایران گرفته‌اند.

البته اروپایی‌ها از ایجاد نهادها و بانک‌های جدید برای همکاری با ایران و مختص دورزدن تحریم‌های آمریکا خبر داده‌اند. راه‌اندازی چنین نهادهایی می‌تواند تحریم‌های آمریکا را خنثی کند؟

باید توجه داشت که ساز و کار این نهاد هنوز به طور مشخص تعریف نشده است. در حال حاضر چنین صحبت‌هایی به میان می‌آید، اما لازم است درباره سیستم مدیریتی آن هم توضیحاتی ارائه شود. راه‌اندازی نهادهایی شبیه به سوئیفت می‌تواند جنبه عملی پیدا کند، اما در ابتدای امر نیاز به اراده سیاسی، به‌ویژه در حوزه مدیریت بانک‌های مرکزی دارد. اگر روسای کل بانک مرکزی کشورهایی نظیر بریتانیا، فرانسه، ایتالیا و آلمان تصمیم جدی بر راه‌اندازی چنین نهادها و بانک‌هایی داشته باشند، می‌توان به خنثی‌سازی تحریم‌های آمریکا امید داشت. ولی باید توجه داشت که وقوع این اتفاق هزینه‌هایی برای اروپا دارد، پس باید مزیت‌هایی در ایران به وجود آید که آنها حاضر به انجام این ریسک شود. البته اکنون اروپایی‌ها به‌دنبال اعلام استقلال خود از آمریکا هستند و این امر در زمان تحریم‌ها به نفع ایران تمام می‌شود.

برچسب ها:

بازگشت به لیست اخبار اقتصادی

نظرات کاربران

اگر عضو سایت هستید وارد شوید و در غیر اینصورت نام و ایمیل خود را وارد کنید


تحلیل های اقتصادی سرمایه دار

سایر آینده تورم و قیمت دلار
موضوع تورم بدون شک در حال حاضر مهم ترین دغدغه آحاد مختلف در جامعه به شمار می رود و حدس و گمان ها در خصوص پیش بینی میزان تورم در نیمه دوم سال 97 و سال 98 به موضوع داغ گفت و گوهای کارشناسان و حتی مردم عادی تبدیل شده است.
پیش بینی قیمت دلار در چندماه آینده
قیمت دلار تا کجا ادامه خواهد داشت؟عوامل موثر در کاهش یا افزایش قیمت ها چیست؟
سایر آیا بازار ثانویه زمینه ­ی بازگشت تعادل به اقتصاد را فراهم می آورد؟
سیاست اخیر دولت در خصوص ایجاد بازار ثانویه و تعمیق آن توانست در طی هفته های ­ی گذشته ثبات نسبی برای بازار ارز فراهم آورد اما تداوم آن نیازمند اهتمام و پافشاری مجریان بر مواضع خود در اجرای هرچه دقیق آن می ­باشد.
سایر امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی
اینفوگرافیک امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله
پیش بینی قیمت طلا و ارز
پیش بینی بزرگان بازار از قیمت های طلا و سکه و ارز در ایران
روش سرمایه گذاری ارزشی چیست؟
یک نوع سرمایه گذاری است که در آن ارزش جنس یا سهم، ملاک خرید می باشد. روشهای مختلفی برای سرمایه گذاری وجود دارد که روش سرمایه گذاری بر اساس ارزش، از مهمترین روشها محسوب می شود.
بازار دلار علت اصلی گرانی سال 97 در ایران
علت گرانی روزهای اخیر چیست؟ دلیل تکرار گرانی ها در بازار چیست؟ قیمتها چرا هر چند سال جهش پیدا می کنند؟
سایر کالاهای سرمایه ای ، کالاهای واسطه ای و کالاهای مصرفی
در این مقاله به تعریف کالاهای واسطه ای ، کالاهای مصرفی و کالاهای سرمایه ای و اهمیت شناخت انواع کالاهای سرمایه ای در زندگی اقتصادی فردی می پردازیم. کالای سرمایه ای چیست؟ کالاهای مصرفی و واسطه ای کدامند؟
سایر سواد مالی؛ حلقه مفقوده اقتصاد خانواده ایرانی
شنیدن این جمله که "سفره های مردم هر روز کوچکتر می شوند" دیگر برایمان عادت شده گرچه علاج مشکلاتی از این قبیل، برنامه ریزی و تدبیر مسئولان کشور را می طلبد اما آیا تک تک افراد جامعه در بوجود آمدن یا حل این مشکل برای خودشان نقشی بازی نمی کنند؟ سواد مالی چیست؟ در این مقاله سواد مالی آموزش داده می شود.
اقتصاد بین الملل مردم آمریکا با برجام موافقند یا مخالف؟ +اینفوگرافی
ترامپ پس از کش و قوس های فراوان از برجام خارج شد. در این مقاله به بررسی درصد موافقین و مخالفین برجام بین مردم آمریکا پرداخته شده است.
بازار دلار دلار ، طلا و حل مشکل اقتصادی ؛چالشی بزرگ
چرا اقتصاددانان نمی توانند مشکلات اقتصادی را حل کنند ؟ سوالی که جواب آن پر از چالشهای گوناگون است و شاید هم اصلا نمیتوان جوابی برای آن بدست آورد .
بازار دلار پیش بینی دلار در پایان برجام
با توجه به خروج آمریکا از برجام و اینکه تا 90 روز آینده تحریمهای هسته ای باز میگردد . شاید پیش بینی نرخ دلار چندان هم سخت نباشد .
سایر برجام تمام
درحالی که انتظار میرفت در کنفرانس خبری دیشب ترامپ پس از اعلام مواضع خود تا شنبه صبر کند و سپس یه صورت رسمی از برجام خارج شود اما او دیشب این کار را یکسره کرد و رسما باعث خروج آمریکا از برجام شد و تمامی تحریمهای قبلی علیه ایران را بازگرداند .
بازار دلار دلار پس از برجام
درآستانه کنفرانس خبری ترامپ بد نیست به آینده دلار پس از برجام بپردازیم .
سایر سیاست آمریکا درباره برجام
ترامپ دیروز در توییتی اعلام کرده امشب سیست های خودرا دربارهه برجام اعلام خواهد کرد ؛ به هرحال امشب به نوعی آینده برجام معلوم میشود پس بی ربط هم نیت اگر به این پیش بینی بپردازیم که سیاست آمریکا چه خواهد بود .

پربازدیدترین اخبار اقتصادی

کاهش قیمت مسکن تا چهار ماه آینده کاهش قیمت مسکن تا چهار ماه آینده
۲۱پیش‌بینی کارشناسی از بازار مسکن ۲۱پیش‌بینی کارشناسی از بازار مسکن
سرانجام قیمت گذاری خودروها به کجا رسید؟ سرانجام قیمت گذاری خودروها به کجا رسید؟
بازارها با شروع تحریم ها چه واکنشی نشان می ده بازارها با شروع تحریم ها چه واکنشی نشان می دهند؟- جمال رازقی
قیمت خودرو در انتظار رأی روحانی
خبر خوش مالیاتی برای کارآفرینان
قیمت طلا، سکه و ارز در ۲۹ آبان‌ماه
مظنه طلا و سکه؟ مظنه طلا و سکه؟
گمانه‌زنی درباره سرنوشت بازار مسکن در 3سال آی گمانه‌زنی درباره سرنوشت بازار مسکن در 3سال آینده
قیمت طلا، سکه و ارز در آخرین روز آبان‌
بازار متشکل ارز آزاد مقدمه‌ای برای نظام تک‌نر بازار متشکل ارز آزاد مقدمه‌ای برای نظام تک‌نرخی است
آشفته بازار خودرو و راه های برون رفت از بحران آشفته بازار خودرو و راه های برون رفت از بحران صنعت خودروسازی
چری تیگو ۷ جدید رونمایی شد +تصاویر
دولت قیمت‌گذاری دستوری را کنار بگذارد/ بازار خودرو چگونه متعادل می‌شود؟
تحریم بخش کشتیرانی خلاف قوانین بین المللی دری تحریم بخش کشتیرانی خلاف قوانین بین المللی دریانوردی است

جدیدترین اخبار اقتصادی روز

بازار ارز در کنترل دولت است/ بازگشت ۷میلیارد دلار ارز صادراتی به سامانه نیما
نظارت سلیقه ای و آشفتگی بازار کهگیلویه
عدم اجرای قانون پیش فروش مسکن، خریداران را متضرر می کند
1057 واحد صنعتی غیرفعال کشور جان دوباره گرفتند
نرخ سودهای بانکی مانع بزرگ حوزه تولید است
اطلاعات انبارهای خراسان شمالی راستی آزمایی می شود
افزایش تولید در هکتار راهکار بهبود معیشت کشاورزان است
1057 واحد صنعتی راکد کشور جان دوباره گرفتند
تجار کردعراقی: موانع توسعه روابط اقتصادی با ایران رفع شود
چرا نماینده وزارت اقتصاد در جلسه ستاد مبارزه با قاچاق نبود؟
جزئیات محاسبه نرخ امداد خودرو/ با امدادگرنماهای دولتی و شبه‌دولتی طرف هستیم
قانون کار را به مسلخ برده‌اند
۹۰درصد ارز صادراتِ بالای ۱۰میلیون یورو باید به کشور بازگردد
«عباس رضایی» استاندار اصفهان شد
اوراق وقف دانشگاهی در بورس قابل معامله می شود