پنجشنبه 26 مهر 1397

هرآنچه که درباره کلاهبرداری رایانه‌ای باید بدانید

هرکس به طور غیرمجاز از سامانه‌های رایانه‌ای یا مخابراتی با ارتکاب اعمالی از قبیل وارد کردن، تغییر، محو، ایجاد یا متوقف کردن داده‌ها یا مختل کردن سامانه، وجه یا مـال یا منفعت از یک تا پنج سال یا جزای نقدی محکوم خواهد شد.

بازار دیجیتال | اقتصاد آنلاین | 6 روز پیش |10/11/2018 9:03:14 PM 264 بازدید

 هرآنچه که درباره کلاهبرداری رایانه‌ای باید بدانید

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از تسنیم، پیشرفت جوامع و به‌ویژه توسعه فناوری‌ها و فضای مجازی سبب شکل‌گیری جرایمی شده‌است که درگذشتة نه‌چندان دور به این شکل وجود نداشتند.

جرایمی که با شکل و شیوه خاص ارتکاب خود و در عین حال در به‌دلیل تحققشان در ابعاد بسیار منتوع و گسترده؛ سبب شدند که کشور‌های مختلف از جمله ایران، به تعریف و تبیین آن‌ها بپردازند و قوانین خاصی را نیز برای آنان ایجاد کنند. کلاهبرداری کامپیوتری یا رایانه‌ای (Cyber fraud) یکی از این جرایم است که در فضای مجازی ارتکاب می‌یابد.

کلاهبرداری از نوع فضای مجازی

همانطور که از اسم کلاهبرداری رایانه‌ای پیداست؛ این جرم در محدوده‌ای خاص قابل ارتکاب است و آن هم در فضای مجازی و بین داده‌های رایانه‌ای و سامانه‌های کامپیوتری است. از همین نکته یکی از تفاوت‌های مهم این جرم با کلاهبرداری معمول و سنتی مشخص می‌شود.

در کلاهبرداری سنتی باید جرم در دنیای واقعی رخ دهد و بزه‌دیده جرم فریب بخورد و مالش را در اختیار کلاهبردار قرار دهد، اما در کلاهبرداری رایانه‌ای، کلاهبردار از طریق فضای مجازی و با تغییر دادن داده‌ها و اطلاعات فرد، حتی بدون آگاهی بزه‌دیده، اموال وی را تصاحب می‌کند. مثلا از طریق فضای مجازی در داده‌های حساب‌های بانکی افراد دست می‌برد و موجودی آن حساب‌ها را به حساب خود واریز می‌کند.

البته اگر شخصی ناشناس از طریق تلفن با شخص دیگری تماس حاصل و با فریب وی از طریق صندوق خودپرداز بانک و با دادن دستورات فریبکارانه مبالغی را از حساب قربانی خارج و به حساب خود وارد کند؛ علی رغم اینکه قربانی عملیات بانکی را خودش انجام داده است؛ به نظر، عمل یاد شده مصداق عملیات متقلبانه بوده و می‌تواند از مصادیق کلاهبرداری در ماده 1 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء و اختلاس و کلاهبرداری محسوب باشد. با این حال، تشخیص مصداق بر عهده مرجع محترم قضایی رسیدگی کننده است.بهتر است برای بررسی دقیق‌تر این جرم، تعریف قانونی آن بیان شود.

قانون‌گذار در سال 1388 قانونی را تحت عنوان قانون جرایم رایانه‌ای به تصویب مجلس رساند. در ماده 13 این قانون کلاهبرداری رایانه‌ای تعریف شده‌است: «هرکس به طور غیرمجاز از سامانه‌های رایانه‌ای یا مخابراتی با ارتکاب اعمالی از قبیل: وارد کردن، تغییر، محو، ایجاد یا متوقف کردن داده‌ها یا مختل کردن سامانه، وجه یا مـال یا منفعت یا خدمات یا امتیازات مالی برای خود یا دیگری تحصیل کند؛ علاوه بر رد مال به صاحب آن، به حبس از یک تا پنج سال یا جزای نقدی از بیست میلیون ریال تا یکصد میلیون ریال یا هر دو مجازات محکوم خواهد شد.»

قانون‌گذار در این ماده رفتار‌هایی که به‌وسیله آن‌ها جرم کلاهبرداری رایانه‌ای محقق می‌شود را مثال زده است.

منظور از ورود، وارد کردن اطلاعات به رایانه برای پردازش است. برای مثال کسی که کارت عابر بانک دیگری را برداشته و با واردکردن رمز آن در دستگاه خودپرداز، حساب وی را خالی می‌کند؛ مرتکب جرم کلاهبرداری رایانه‌ای با وارد کردن داده است.

تغییر داده شامل انواع تغییرات جزیی و کلی در داده‌های افراد است. مثلا در داده‌های حساب بانکی خود تغییر ایجاد می‌کند و قسط پرداخت نشده را، پرداخت شده نمایش می‌دهد.

همچنین منظور از محو داده نیز، حذف دائمی اطلاعات است به‌گونه‌ای که امکان بازیابی مجدد را نداشته باشد. مثلا سند بدهکاری خود به بانک را از بین ببرد. ایجاد داده رفتاری برعکس محو است و فرد داده‌ای که وجود نداشته را به‌وجود می‌آورد. مثلاً فرد اطلاعات خود را به طور غیرمجاز وارد سامانه طرح ترافیک می‌کند و یا موجودی غیرواقعی در حساب خود نشان می‌دهد.

متوقف کردن داده یعنی قطع کردن جریان دسترسی به اطلاعات این شیوه کلاهبرداری رایانه‌ای بیشتر به این صورت است که هنگام انتقال وجه یا مال از یک حساب به حساب دیگر؛ زمانی که وجه از حساب شخص الف. خارج شده و هنوز به حساب شخص ب. وارد نشده؛ در این فاصله زمانی کوتاه، داده‌ها متوقف شوند و فرد کلاهبردار، وجه را وارد حساب خود کند. معمولاً سایت‌های انتقال وجه و کارت به کارت غیرمجاز از این شیوه و نیز کپی کردن اطلاعات کاربرانشان برای کلاهبرداری رایانه‌ای استفاده می‌کنند.

مختل کردن سامانه نیز مربوط به سیستم و دستگاهی است که داده‌ها در آن پردازش می‌شوند. مرتکب کلاهبرداری رایانه‌ای با ایجاد اختلال در خود سیستم رایانه‌ای و نه داده‌های آن، برای خود کسب سود و منفعت مالی می‌کند.

عایدی کلاهبردار رایانه‌ای چیست؟

مرتکب کلاهبرداری رایانه‌ای مانند هر مجرم دیگر با ارتکاب جرم در پی کسب سود است. در کلاهبرداری رایانه‌ای این کسب سود به صورت تحصیل وجه، مال، منفعت، خدمات و یا امتیازات مالی به‌طور غیرمجاز است. در کلاهبرداری سنتی صرفاً فریب دادن افراد و بردن مال آنان جرم دانسته شده‌است، اما در کلاهبرداری رایانه‌ای اگر مرتکب هرکدام از منافع بالا را به‌طور غیرمجاز کسب کند؛ به جرم کلاهبرداری رایانه‌ای محکوم می‌شود.

در عبارت بالا منظور از وجه، وجه نقد است و مال، دارایی افراد مانند موجودی حساب‌های بانکی‌شان است. منفعت چیزی است که سود مالی از آن حاصل شود و خدمات امری است که فرد یا نهادی ارائه می‌دهد و در قبال دریافت آن باید پول پرداخت کرد. مثل کارت مترو و کارت تلفن. منظور از امتیازات مالی نیز مزیتی است که فرد برای تحصیل آن باید پول پرداخت کند مانند امتیاز تراکم شهرداری.

مجازات کلاهبرداری رایانه‌ای

قانون‌گذار برای این جرم مجازات علاوه بر رد مال، یک تا پنج سال حبس و یا جزای نقدی بیست تا صد میلیون ریالی و یا هر دو مجازات را معین کرده است.

شاید جزای نقدی این جرم با توجه به گذشت نزدیک 10 سال از تصویب قانون جرایم رایانه‌ای کم به‌نظر برسد، اما مجازات حبس و در کل مجموع مجازات این جرم نسبت به دیگر جرایم رایانه‌ای در سطح بالایی قرار دارد و نشان‌دهنده اهمیت این جرم است.

در پایان باید گفت: باتوجه به گستردگی جرایم فضای مجازی و محدود نبودن مکان ارتکاب آنان به منطقه و شهری خاص و هم‌چنین گستردگی بیش از پیش فضای مجازی در میان افراد جامعه؛ نیاز است تا همه با جرایم این حوزه آشنا شوند تا در دام مجرمان رایانه‌ای قرار نگیرند.

برچسب ها:

بازگشت به لیست اخبار اقتصادی

نظرات کاربران

اگر عضو سایت هستید وارد شوید و در غیر اینصورت نام و ایمیل خود را وارد کنید


تحلیل های اقتصادی سرمایه دار

سایر آینده تورم و قیمت دلار
موضوع تورم بدون شک در حال حاضر مهم ترین دغدغه آحاد مختلف در جامعه به شمار می رود و حدس و گمان ها در خصوص پیش بینی میزان تورم در نیمه دوم سال 97 و سال 98 به موضوع داغ گفت و گوهای کارشناسان و حتی مردم عادی تبدیل شده است.
پیش بینی قیمت دلار در چندماه آینده
قیمت دلار تا کجا ادامه خواهد داشت؟عوامل موثر در کاهش یا افزایش قیمت ها چیست؟
سایر آیا بازار ثانویه زمینه ­ی بازگشت تعادل به اقتصاد را فراهم می آورد؟
سیاست اخیر دولت در خصوص ایجاد بازار ثانویه و تعمیق آن توانست در طی هفته های ­ی گذشته ثبات نسبی برای بازار ارز فراهم آورد اما تداوم آن نیازمند اهتمام و پافشاری مجریان بر مواضع خود در اجرای هرچه دقیق آن می ­باشد.
سایر امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی
اینفوگرافیک امن‌ترین مکان‌ها برای در امان ماندن از بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله
پیش بینی قیمت طلا و ارز
پیش بینی بزرگان بازار از قیمت های طلا و سکه و ارز در ایران
روش سرمایه گذاری ارزشی چیست؟
یک نوع سرمایه گذاری است که در آن ارزش جنس یا سهم، ملاک خرید می باشد. روشهای مختلفی برای سرمایه گذاری وجود دارد که روش سرمایه گذاری بر اساس ارزش، از مهمترین روشها محسوب می شود.
بازار دلار علت اصلی گرانی سال 97 در ایران
علت گرانی روزهای اخیر چیست؟ دلیل تکرار گرانی ها در بازار چیست؟ قیمتها چرا هر چند سال جهش پیدا می کنند؟
سایر کالاهای سرمایه ای ، کالاهای واسطه ای و کالاهای مصرفی
در این مقاله به تعریف کالاهای واسطه ای ، کالاهای مصرفی و کالاهای سرمایه ای و اهمیت شناخت انواع کالاهای سرمایه ای در زندگی اقتصادی فردی می پردازیم. کالای سرمایه ای چیست؟ کالاهای مصرفی و واسطه ای کدامند؟
سایر سواد مالی؛ حلقه مفقوده اقتصاد خانواده ایرانی
شنیدن این جمله که "سفره های مردم هر روز کوچکتر می شوند" دیگر برایمان عادت شده گرچه علاج مشکلاتی از این قبیل، برنامه ریزی و تدبیر مسئولان کشور را می طلبد اما آیا تک تک افراد جامعه در بوجود آمدن یا حل این مشکل برای خودشان نقشی بازی نمی کنند؟ سواد مالی چیست؟ در این مقاله سواد مالی آموزش داده می شود.
اقتصاد بین الملل مردم آمریکا با برجام موافقند یا مخالف؟ +اینفوگرافی
ترامپ پس از کش و قوس های فراوان از برجام خارج شد. در این مقاله به بررسی درصد موافقین و مخالفین برجام بین مردم آمریکا پرداخته شده است.
بازار دلار دلار ، طلا و حل مشکل اقتصادی ؛چالشی بزرگ
چرا اقتصاددانان نمی توانند مشکلات اقتصادی را حل کنند ؟ سوالی که جواب آن پر از چالشهای گوناگون است و شاید هم اصلا نمیتوان جوابی برای آن بدست آورد .
بازار دلار پیش بینی دلار در پایان برجام
با توجه به خروج آمریکا از برجام و اینکه تا 90 روز آینده تحریمهای هسته ای باز میگردد . شاید پیش بینی نرخ دلار چندان هم سخت نباشد .
سایر برجام تمام
درحالی که انتظار میرفت در کنفرانس خبری دیشب ترامپ پس از اعلام مواضع خود تا شنبه صبر کند و سپس یه صورت رسمی از برجام خارج شود اما او دیشب این کار را یکسره کرد و رسما باعث خروج آمریکا از برجام شد و تمامی تحریمهای قبلی علیه ایران را بازگرداند .
بازار دلار دلار پس از برجام
درآستانه کنفرانس خبری ترامپ بد نیست به آینده دلار پس از برجام بپردازیم .
سایر سیاست آمریکا درباره برجام
ترامپ دیروز در توییتی اعلام کرده امشب سیست های خودرا دربارهه برجام اعلام خواهد کرد ؛ به هرحال امشب به نوعی آینده برجام معلوم میشود پس بی ربط هم نیت اگر به این پیش بینی بپردازیم که سیاست آمریکا چه خواهد بود .

پربازدیدترین اخبار اقتصادی

بازار ارز آبان‌ماه به کدام سو می‌رود؟ بازار ارز آبان‌ماه به کدام سو می‌رود؟
۱۰ خودروی با کیفیت که با ۱۰۰ میلیون می‌توان خرید
خیز طلا برای رکوردزنی جدید خیز طلا برای رکوردزنی جدید
بورس از طلا و مسکن سبقت می‌گیرد؟
شرایط تعیین قیمت دلار بین ۸تا ۱۰هزار تومان شرایط تعیین قیمت دلار بین ۸تا ۱۰هزار تومان
تاکید مدیرعامل جدید سایپا بر اصلاح قیمت‌ها
قطع یارانه نقدی پرده از پولشویی گسترده برداشت!
از بانک تجارت تسهیلات آنی دریافت کنید
خوش‌گذرانی ارزی تمام شد/ همه صادرکنندگان باید خوش‌گذرانی ارزی تمام شد/ همه صادرکنندگان باید به نیما بیایند
نرخ دلار در محدوده ١٣هزار تومان/ جمع آورى دلا نرخ دلار در محدوده ١٣هزار تومان/ جمع آورى دلالان از بازار فردوسی
پیش بینی ریز 50 درصدی برای دلار پیش بینی ریز 50 درصدی برای دلار
سهام‌داران برای خرید به صف شدند
یارانه ۲۰۰میلیارد تومانی برای حمایت از صنایع یارانه ۲۰۰میلیارد تومانی برای حمایت از صنایع کوچک ابلاغ شد
نرخ‌های حبابی دلار ماندگار نیست نرخ‌های حبابی دلار ماندگار نیست
تصویب قانون علیه برخی پسوردها

جدیدترین اخبار اقتصادی روز

بررسی فضای کسب‌وکار صنعت میکروالکترونیک در شهرک فناوری الکترونیک
مروری بر معاملات بورس‌کالا در هفته گذشته / بازار کالایی در انتظار اصلاح قیمت‌هاست
اقتصاد نیازمند وزیری فراجناحی
منتظر کاهش ۴۰ درصدی ارزش دلار باشید!
امکان حذف ایران از بازار جهانی نفت وجود ندارد
وزیران پیشنهادی در تصمیم گیری ها شجاع باشند
قیمت نفت افزایش یافت
قیمت نفت کویت گران شد
صعود دلار به بالاترین سطح هفتگی
ظرفیت سالانه تجارت ایران و پاکستان بیش از 5 میلیارد دلار است
دلایل ناکام ماندن شرکت‌های فعال در حوزه میکروالکترونیک/لزوم برگزاری نشست‌های سالانه
روایت اعداد از رقابت پذیری اقتصاد ایران
اقتصاد ایران در تاریک‌خانه خصولتی‌ها/ نوکیسه‌ها، فرهنگ ایران را نشانه گرفته‌اند
زمستان سختی برای آمریکایی‌ها با تحریم نفت ایران
دلال‌های دلار مزاحم ترند یا دستفروش ها