شنبه 29 مهر 1396

تحلیل های اقتصادی

دسته بندی : کسب وکار | نویسنده : vahid.F | تاریخ نوشته: 9 ماه پیش | تعداد بازدید: 477

دلایل شکست خصوصی سازی در ایران(قسمت اول)

1

یادداشـت حاضـر سـعی دارد تــا بــه صــورت اجمالــی هفــت دلیــل شکســت خصوصــی ســازی را کــه بــه نظــر میرســد کشــورهای ناموفــق درخصوصــی ســازی حداقــل بــا انتخــاب نادرســت خــود در یــک یــا چنــد مــورد بــه دام آن هــا افتــاده انــد.

امـروزه کمتـر کارشـناس اقتصـادی را مـی تـوان یافـت کـه اصـل خصوصـی ســازی را بــه عنــوان یــک راهبــرد توســعه ای نفــی نمایــد. بــا ایــن وجــود مطالعــه تجــارب موجــود جهانــی نشــان مــی دهــد کــه خصوصی ســازی در کشـورهای مختلـف نتایـج بسـیار متفـاوت وبعضـا برخـاف یکدیگـر بـه همراه داشــته اســت. امــا چــرا ایــن فراینــد در برخــی از کشــورها بــا دســتیابی بــه بخـش عمـده اهـداف خـود بـه ایفـاء نقـش موثـر در توسـعه آن هـا پرداختـه ولــی در برخــی دیگــر از کشــورها نــه تنهــا بــه توفیقــات مــورد انتظــار دســت نیافتــه بلکــه در مــوارد متعــددی بــا بــه بــار آوردن نتایجــی عکــس بــه مشــکالت عدیــده آن هــا نیــز افــزوده اســت؟ چــه دلیــل ویــا دالیلــی وجـود دارد کـه خصوصی سـازی در یـک کشـور بـه عنـوان عنصـری از یـک بسـته جامـع اقتصـادی، موجـب تحریـک سـرمایه گذاری خصوصـی، افزایـش رقابـت، بهبـود کارایـی و ارتقـاء بهـره وری شـده ودر کشـور دیگـر بیشـتر بـه حــراج و واگــذاری شــرکتهای دولتــی بــه افــراد و گروههــای مطلــوب و مـورد نظـر شـباهت یافتـه تـا بـه جـزء صحیحـی از یـک اسـتراتژی منسـجم کـه بـه منظـور تشـویق سـرمایه گذاری بخـش خصوصـی ودسـتیابی بـه سـایر اهـداف متعالـی تعییـن شـده، اجـرا مـی گـردد. یادداشـت حاضـر سـعی دارد تــا بــه صــورت اجمالــی هفــت دلیــل شکســت خصوصــی ســازی را کــه بــه نظــر میرســد کشــورهای ناموفــق درخصوصــی ســازی حداقــل بــا انتخــاب نادرســت خــود در یــک یــا چنــد مــورد بــه دام آن هــا افتــاده انــد را بیــان نمایـد:(دلایل 1تا3)



1. خصوصــی ســازی بــه دلیلــی اشــتباه صــورت گیــرد: یکــی از اهــداف اصلــی خصوصــی ســازی ایجــاد بازارهــای رقابتــی بــرای یــک بــازه زمانــی بلندمـدت مـی باشـد. حـال آنکـه تعـداد زیـادی از کشـورهای ناموفـق اذعـان نمــوده انــد کــه هــدف اســتراتژی خصوصیســازی آن هــا، حداکثرســازی درآمـد کوتاهمـدت بـوده اسـت. بـرای مثـال، در فراینـد فـروش یـک شـرکت ارائــه قیمــت بهتــری توســط خریــدار، تنهــا انحصــاری مخابراتــی، احتمــال مــاک و معیــار واگــذاری هــا بــوده اســت. در ایــن دســت از مــوارد هرچنــد خصوصــی ســازی، درآمدهــای کوتاه-مدتــی بــرای دولــت بــه ارمغــان آورده ولــی دربلنــد مــدت هــم بــرای دولــت وهــم بــرای مصرفکننــدگان والبتــه کارایـی کل اقتصـاد زیانهـای جـدی ایجـاد نمـوده کـه رفـع آثارشـان بسـیار پــر هزینــه خواهــد بــود. از همیــن روســت کــه بانــک جهانــی در مــروری بــر تجربــه خصوصی ســازی عنــوان میکنــد، حداکثــر کــردن درآمدهــای کوتاه مـدت جریـان خصوصی سـازی بـه هیـچ وجـه نبایـد بـه هـدف نخسـت تبدیـل شـود و دولـت هـا در ایـن فراینـد بایـد بـر ایجـاد یـک محیـط رقابتـی متمرکــز گردنــد.

 2. خصوصــی ســازی در محیــط اشــتباهی گیــرد: خصوصی ســازی تنهــا زمانــی منطقــی بــه نظــر میرســد کــه بنگاه-هــای اقتصــادی، در محیطــی رقابتـی و کارآمـد فعالیـت کننـد. در جایـی کـه بـازار ضعیـف عمـل میکنـد و بنگاههــای اقتصــادی همچنــان در مقابــل قوانیــن دولتــی آســیب پذیر هســتند، بعیــد اســت کــه انتقــال مالکیــت بــه بخــش خصوصــی فایــده مالکیـت رانتهـا از چندانـی داشـته باشـد. در ایـن حالـت ممکـن اسـت صرفـا دولـت بـه بخـش خصوصـی خـاص منتقـل گـردد. بـه طـور مشـابه، بـه وجـود آوردن انحصارهــای خصوصــی بــدون یــک سیســتم مؤثــر کنتــرل و نظــارت بــازار، خطــر اســتثمار مصرف کننــدگان را در پــی دارد.

3. خصوصــی ســازی بــا رویه هــای غیــر شــفاف انجــام پذیــرد: گاهــی خصوصی سـازی بـا فسـاد همـراه اسـت و تنهـا تعـداد کمـی از نزدیـکان گـروه حاکــم را منتفــع می ســازد. بایســتی منطــق خصوصی ســازی بــه روشــنی تبییــن گــردد و ســپس فــروش آغــاز شــود. همچنیــن الزام اســت فراینــد مناقصـه رقابتـی و جابهجایـی سـهام بـا شـفافیت تبییـن گـردد. کل فراینـد انتقـال مالکیـت نیـز بایـد بـرای بررسـی توسـط همـه ذینفعـان در اختیـار باشــد و همینطــور بایــد اهــداف ملــی کــه فراینــد خصوصی ســازی در پــی دسـتیابی بـه آنهاسـت، نیـز بـه وضـوح بیـان شـود.


ادامه دارد...

دلایل شکست خصوصی سازی در ایران(قسمت دوم)

بازگشت به لیست تحلیل ها

دیگر مقالات این نویسنده

نظرات کاربران

اگر عضو سایت هستید وارد شوید و در غیر اینصورت نام و ایمیل خود را وارد کنید


تحلیل های اقتصادی سرمایه دار

عکس مقاله +1 نکات مهم در سرمایه گذاری
عکس مقاله +1 پیش‌بینی برجسته‌ترین کارشناسان جهان از آینده قیمت جهانی طلا
+1 بررسی تاریخچه صنعت خودرو
+1 بورس تهران و نوسانات آن در این روز ها
عکس مقاله +1 مهمترین عوامل تاثیر گذار بر قیمت طلا و سکه
+1 صنعت خودرو، انحصاری یا رقابتی؟
+1 خودروهای داخلی عمدتاً در چه بازه قیمتی هستند؟
+1 مهمترین عوامل موثر بر بازار مسکن

پربازدیدترین اخبار اقتصادی

عکس خبر قیمت پایین انگور شیرینی آن را در کام تاکداران خراسان شمالی تلخ کرده است
بیش از 272 میلیارد ریال سهام در تالار بورس کیش خرید و فروش شد
عکس خبر مواجهه مستقیم با ایران خطر بزرگی بر بازار نفت دارد
عکس خبر اسناد پرونده تخلفات نفتی دولت نهم و دهم/ محکومیت احمدی‌نژاد به جبران ۴۶۰۰ میلیارد تومان
عکس خبر شرکت های بزرگ نفتی جهان؛ تشدید تحریمها علیه تهران اختلالی در عرضه نفت این کشور به اروپا ایجاد نمی کند
محکومیت احمدی‌نژاد به جبران ۴۶۰۰میلیارد تومان +اسناد
عکس خبر عقد قرارداد برای پرورش 20 هزار تن ماهی در قفس در قشم
عکس خبر احتمال تمدید توافق جهانی کاهش تولید نفت زیاد است

جدیدترین اخبار اقتصادی روز

عکس خبر ترامپ نمی‌تواند نفت ایران را از بازار خارج کند
ریزش قیمت ها در بازار طلا و سکه
712 پروژه نیمه تمام استان کرمانشاه نیازمند تامین اعتبار
۶ کشوری که به ایران کره صادر می‌کنند
عکس خبر فرماندار: تولید زعفران، فرصتی برای تحول در اقتصاد بافق است
شاخص بورس رکورد زد؛ ورود نماگر بازار سرمایه به کانال 86 هزار واحدی
فلزی‌ها و نفتی‌ها لیدرهای امروزِ بورس
عکس خبر دانش و مهارت 2 بال لازم برای اشتغال
Back to Top